Mantra 5
Sukta 9.102
Rishi: Soma Pavamāna corpus; precise attribution requires Anukramaṇī confirmation.
Devata: Soma Pavamāna.
Chandas: Likely Triṣṭubh/Jagatī; verify by metrical count.
Samhita Patha (Devanagari)
अस्य व्रते सजोषसो विश्वे देवासो अद्रुहः । स्पार्हा भवन्ति रन्तयो जुषन्त यत् ॥
Samhita Patha (IAST)
अ॒स्य व्र॒ते स॒जोष॑सो॒ विश्वे॑ दे॒वासो॑ अ॒द्रुह॑: । स्पा॒र्हा भ॑वन्ति॒ रन्त॑यो जु॒षन्त॒ यत् ॥
Transliteration
asyá vraté sajóṣaso víśve devā́so adrúhaḥ | spārhā́ bhavanti rántayo juṣánta yát ||
Translation
In his law of working, all the gods become of one accord, without hostility; the desirous joys grow full, and they consent to him when that (right order) is established.
Padapatha (Word Analysis)
अ॒स्य । व्र॒ते । स॒ऽजोष॑सः । विश्वे॑ । दे॒वासः॑ । अ॒द्रुहः॑ । स्पा॒र्हाः । भ॒व॒न्ति॒ । रन्त॑यः । जु॒षन्त॑ । यत् ॥अस्य । व्रते । सजोषसः । विश्वे । देवासः । अद्रुहः । स्पार्हाः । भवन्ति । रन्तयः । जुषन्त । यत् ॥asya | vrate | sa-joṣasaḥ | viśve | devāsaḥ | adruhaḥ | spārhāḥ | bhavanti | rantayaḥ | juṣanta | yat
Word by Word
अस्यof this (of him/it)
अस्य:
सम्बन्ध (genitive relation)
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → अस्य
व्रतेin the vow/observance (rule)
व्रते:
अधिकारण
TypeNoun
Rootव्रत (प्रातिपदिक)
सजोषसःin accord, of one mind (harmonious)
सजोषसः:
कर्तृ (देवासः का विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootसजोषस् (प्रातिपदिक; sa- + joṣas ‘delight/accord’)
विश्वेall
विश्वे:
कर्तृ (देवासः का विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
देवासःthe gods
देवासः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
अद्रुहःnon-injuring, not treacherous
अद्रुहः:
कर्तृ (देवासः का विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootअद्रुह् (प्रातिपदिक; a- + druh ‘to harm/deceive’)
स्पार्हाःdesirable, eagerly sought
स्पार्हाः:
कर्तृ (रन्तयः का विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootस्पार्ह (प्रातिपदिक; ‘desirable/longed-for’)
भवन्तिbecome/are
भवन्ति:
(अकर्मक) क्रिया
TypeVerb
Rootभू (धातु)
रन्तयःdelights, pleasures
रन्तयः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootरन्ति/रन्ति- (प्रातिपदिक; ‘delights/pleasures’, RV usage)
जुषन्तthey enjoy/favor
जुषन्त:
(सकर्मक) क्रिया
TypeVerb
Rootजुष् (धातु)
यत्what/that which
यत्:
कर्म (जुषन्ति का)
TypeRelative pronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)