Mantra 4
Sukta 9.1
Rishi: Madhucchandas (traditional)
Devata: Soma Pavamāna
Chandas: Gāyatrī
Samhita Patha (Devanagari)
अभ्यर्ष महानां देवानां वीतिमन्धसा । अभि वाजमुत श्रवः ॥
Samhita Patha (IAST)
अ॒भ्य॑र्ष म॒हानां॑ दे॒वानां॑ वी॒तिमन्ध॑सा । अ॒भि वाज॑मु॒त श्रव॑: ॥
Transliteration
abhy àrṣa mahā́nāṃ devā́nāṃ vītím ándhasā | abhí vā́jam utá śrávaḥ ||
Translation
Flow toward the banquet of the great gods with thy pressed delight; flow too toward vāja—plenitude of force—and toward śravas—luminous fame that is the soul’s widening recognition in the Truth.
Padapatha (Word Analysis)
अ॒भि । अ॒र्ष॒ । म॒हाना॑म् । दे॒वाना॑म् । वी॒तिम् । अन्ध॑सा । अ॒भि । वाज॑म् । उ॒त । श्रवः॑ ॥अभि । अर्ष । महानाम् । देवानाम् । वीतिम् । अन्धसा । अभि । वाजम् । उत । श्रवः ॥abhi | arṣa | mahānām | devānām | vītim | andhasā | abhi | vājam | uta | śravaḥ
Word by Word
अभिtowards, unto
अभि:
—
TypeIndeclinable
Rootअभि (उपसर्ग/अव्यय)
अर्षflow! rush!
अर्ष:
(क्रिया) —
TypeVerb
Rootऋष् (धातु)
महानाम्of the great
महानाम्:
सम्बन्ध (षष्ठी) — ‘of’
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
देवानाम्of the gods
देवानाम्:
सम्बन्ध (षष्ठी) — ‘of’
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
वीतिम्the enjoyment/banquet; the welcoming (feast)
वीतिम्:
कर्म (प्राप्य/लक्ष्य) — ‘unto/for’
TypeNoun
Rootवीति (प्रातिपदिक; √वे/वी ‘to pursue, enjoy, seek’ से)
अन्धसाwith soma-juice; with the draught
अन्धसा:
करण (instrument/means) — ‘with’
TypeNoun
Rootअन्धस् (प्रातिपदिक)
अभिtowards, unto
अभि:
—
TypeIndeclinable
Rootअभि (उपसर्ग/अव्यय)
वाजम्strength; prize; (victorious) might
वाजम्:
कर्म (प्राप्य) — ‘unto’
TypeNoun
Rootवाज (प्रातिपदिक)
उतand, also
उत:
—
TypeIndeclinable
Rootउत (अव्यय)
श्रवःfame; glory
श्रवः:
कर्म (प्राप्य) — ‘unto’
TypeNoun
Rootश्रवस् (प्रातिपदिक)