HomeRig VedaMandala 8Sukta 99Mantra 2
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 2

Sukta 8.99

Devata: Indra

मत्स्वा सुशिप्र हरिवस्तदीमहे त्वे आ भूषन्ति वेधसः । तव श्रवांस्युपमान्युक्थ्या सुतेष्विन्द्र गिर्वणः ॥

मत्स्वा॑ सुशिप्र हरिव॒स्तदी॑महे॒ त्वे आ भू॑षन्ति वे॒धस॑: । तव॒ श्रवां॑स्युप॒मान्यु॒क्थ्या॑ सु॒तेष्वि॑न्द्र गिर्वणः ॥

mátsvā suśipra harivas tád īmahe tvé ā́ bhūṣanti védhasaḥ | táva śrávāṃsy upamā́ny ukthyā́ sutéṣv indra girvaṇaḥ ||

Rejoice in ecstasy, O fair-lipped one, O lord of the tawny steeds; that we seek—upon thee the wise set their adorning thought. Thy glories, worthy of proclamation, are uplifted in the pressed Soma, O Indra, delighting in the hymn.

मत्स्व॑ । सु॒ऽशि॒प्र॒ । ह॒रि॒ऽवः॒ । तत् । ई॒म॒हे॒ । त्वे इति॑ । आ । भू॒ष॒न्ति॒ । वे॒धसः॑ । तव॑ । श्रवां॑सि । उ॒प॒ऽमानि॑ । उ॒क्थ्या॑ । सु॒तेषु॑ । इ॒न्द्र॒ । गि॒र्व॒णः॒ ॥मत्स्व । सुशिप्र । हरिवः । तत् । ईमहे । त्वे इति । आ । भूषन्ति । वेधसः । तव । श्रवांसि । उपमानि । उक्थ्या । सुतेषु । इन्द्र । गिर्वणः ॥matsva | su-śipra | hari-vaḥ | tat | īmahe | tve iti | ā | bhūṣanti | vedhasaḥ | tava | śravāṃsi | upa-māni | ukthyā | suteṣu | indra | girvaṇaḥ

मत्स्वाbe exhilarated / become gladdened (by the soma)
मत्स्वा:
— (मुख्य क्रिया)
TypeVerb (imperative-like injunctive) / exhortation
Rootमद् (धातु) → मत्स्व (कृदन्त/आदेश) + आ (उपसर्ग/आगम)
सुशिप्रO fair-lipped / O handsome-jawed (Indra)
सुशिप्र:
सम्बोधन (आह्वान)
TypeAdjective (vocative epithet)
Rootसु- + शिप्र (प्रातिपदिक)
हरिवःO possessor of the tawny steeds
हरिवः:
सम्बोधन (आह्वान)
TypeNoun/Adjective (vocative epithet)
Rootहरि-वत् (प्रातिपदिक: हरिवस्)
तत्that (boon/thing)
तत्:
कर्म (इष्ट/प्रार्थ्य वस्तु)
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
ईमहेwe seek / we request
ईमहे:
— (मुख्य क्रिया)
TypeVerb
Rootईम् (धातु: ई/इ ‘to seek, request’)
त्वेin you / with you
त्वे:
अधिकरण (आश्रय/स्थान: ‘in/with you’)
TypePronoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
towards, unto
:
— (क्रियाविशेषण/उपसर्गार्थ)
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग/अव्यय)
भूषन्तिthey adorn / they attend / they serve
भूषन्ति:
— (मुख्य क्रिया)
TypeVerb
Rootभूष् (धातु)
वेधसःthe wise ones / inspired seers
वेधसः:
कर्तृ (भूषन्ति)
TypeNoun
Rootवेधस् (प्रातिपदिक)
तवyour
तव:
सम्बन्ध (genitive)
TypePronoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
श्रवांसिfames, glories
श्रवांसि:
कर्तृ/विषय (उक्थ्याः—स्तुत्यवस्तु)
TypeNoun
Rootश्रवस् (प्रातिपदिक)
उपमानिas comparisons / exemplary (matchless)
उपमानि:
विशेषण/समनाधिकरण
TypeNoun/Adjective
Rootउपमान (प्रातिपदिक)
उक्थ्याto be praised in hymns / hymn-worthy
उक्थ्या:
विशेषण
TypeAdjective
Rootउक्थ्य (प्रातिपदिक; उक्थ ‘hymn’ से) অথবা उक्थ्य- (स्तुत्य)
सुतेषुamong the pressed (soma-draughts)
सुतेषु:
अधिकरण (where/among: ‘at the pressings’)
TypeNoun
Rootसुत (कृदन्त; √सु ‘to press’ → सुत ‘pressed (soma)’)
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
सम्बोधन
TypeNoun (proper)
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
गिर्वणःO one delighted in hymns / praised by singers
गिर्वणः:
सम्बोधन
TypeNoun/Adjective (vocative epithet)
Rootगिर्-वन्त् (प्रातिपदिक: गिर्वणस्)