Mantra 2
Sukta 8.82
Devata: Indra (with Soma as the offered power)
Samhita Patha (Devanagari)
तीव्राः सोमास आ गहि सुतासो मादयिष्णवः । पिबा दधृग्यथोचिषे ॥
Samhita Patha (IAST)
ती॒व्राः सोमा॑स॒ आ ग॑हि सु॒तासो॑ मादयि॒ष्णव॑: । पिबा॑ द॒धृग्यथो॑चि॒षे ॥
Transliteration
tīvrā́ḥ sómāsa ā́ gahi sutā́so mādayiṣṇávaḥ | píba dadhṛ́g yáthociṣé ||
Translation
Come—here are the keen Somadrinks, pressed out and eager to intoxicate with divine ecstasy; drink as the holder of the foundation, for thy luminous satisfaction.
Padapatha (Word Analysis)
ती॒व्राः । सोमा॑सः । आ । ग॒हि॒ । सु॒तासः॑ । मा॒द॒यि॒ष्णवः॑ । पिब॑ । द॒धृक् । यथा॑ । ओ॒चि॒षे ॥तीव्राः । सोमासः । आ । गहि । सुतासः । मादयिष्णवः । पिब । दधृक् । यथा । ओचिषे ॥tīvrāḥ | somāsaḥ | ā | gahi | sutāsaḥ | mādayiṣṇavaḥ | piba | dadhṛk | yathā | ociṣe
Word by Word
तीव्राःstrong, sharp
तीव्राः:
विशेषणम् (कर्तृपदस्य/सम्बोधनस्य विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootतीव्र (प्रातिपदिक) < तिव्/तिव्र् (तीक्ष्णार्थे; व्युत्पत्त्यर्थः) अथवा √तिव् (तीव्रतायाम्) (निरुक्त-व्युत्पत्त्यनुसार)
सोमासःSoma-juices
सोमासः:
कर्तृ (वाक्ये विषयः) / स्तुत्य-विषयः
TypeNoun
Rootसोम (प्रातिपदिक)
आhither, towards
आ:
क्रियाविशेषणम्
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग/निपात)
गहिcome!
गहि:
क्रिया (आह्वानः)
TypeVerb
Root√गम् (गत्यर्थे)
सुतासःpressed (Soma-draughts)
सुतासः:
कर्तृ/विषयः (सोमाः—‘pressed’ इति विशेषणभावः)
TypeNoun/Adjective
Rootसुत (कृदन्त-प्रातिपदिक) < √सु (सवने/अभिषवे) क्त
मादयिष्णवःgladdening, intoxicating
मादयिष्णवः:
विशेषणम् (सुतासः/सोमासः इत्यस्य)
TypeAdjective
Rootमादयिष्णु (प्रातिपदिक) < √मद् (हर्षे/मदे) णिच् (मादय-) + इष्णु (प्रवृत्त्यर्थक-प्रत्यय)
पिबdrink!
पिब:
क्रिया
TypeVerb
Root√पा (पाने)
दधृक्O holder/supporter
दधृक्:
सम्बोधन (आहूतः)
TypeNoun/Adjective
Rootदधृक् (प्रातिपदिक) < √धृ (धारणे) (वैदिक-विशेष-रूप; ‘धारयिता/धारक’ अर्थे)
यथाas, so that
यथा:
क्रियाविशेषणम्/सम्बन्धसूचकः
TypeIndeclinable
Rootयथा (निपात)
उचिषेfor Uci (the shining one / a divine name)
उचिषे:
सम्प्रदान (यस्यार्थे/याय)
TypeNoun
Rootउचि (प्रातिपदिक) / वैदिक-नाम; (अग्नि/उचि-देवता/दीप्ति-सम्बन्धः)