Mantra 6
Sukta 8.75
Rishi: Unknown/uncertain.
Devata: Agni (dominant across the surrounding verses), with 'vṛṣan' as the invoked might/force-aspect
Chandas: Likely Anuṣṭubh (requires verification).
Samhita Patha (Devanagari)
तस्मै नूनमभिद्यवे वाचा विरूप नित्यया । वृष्णे चोदस्व सुष्टुतिम् ॥
Samhita Patha (IAST)
तस्मै॑ नू॒नम॒भिद्य॑वे वा॒चा वि॑रूप॒ नित्य॑या । वृष्णे॑ चोदस्व सुष्टु॒तिम् ॥
Transliteration
tásmai nūnám abhídyave vācā vírūpa nítyayā | vṛ́ṣṇe codasva suṣṭutím ||
Translation
Now, for him who presses forward toward the Light, urge on with the word—ever-new and many-formed—this well-fashioned praise for the Mighty One, so that the inner force may be increased.
Padapatha (Word Analysis)
तस्मै॑ । नू॒नम् । अ॒भिऽद्य॑वे । वा॒चा । वि॒ऽरू॒प॒ । नित्य॑या । वृष्णे॑ । चो॒द॒स्व॒ । सु॒ऽस्तु॒तिम् ॥तस्मै । नूनम् । अभिद्यवे । वाचा । विरूप । नित्यया । वृष्णे । चोदस्व । सुस्तुतिम् ॥tasmai | nūnam | abhi-dyave | vācā | vi-rūpa | nityayā | vṛṣṇe | codasva | su-stuti m
Word by Word
तस्मैto him / for him
तस्मै:
सम्प्रदान
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
नूनम्now; indeed
नूनम्:
—
TypeIndeclinable
Rootनूनम् (अव्यय)
अभिद्यवेto the onrushing/assailing one (epithet)
अभिद्यवे:
सम्प्रदान
TypeNoun (agent/epithet)
Rootअभि-√द्यु (द्यु—दीप्तौ/गतौ) → अभिद्युः/अभिद्यव् (प्रातिपदिक)
वाचाwith speech; by a hymn
वाचा:
करण
TypeNoun
Rootवाच् (प्रातिपदिक)
विरूपO manifold-formed / of varied form
विरूप:
सम्बोधन
TypeAdjective (vocative epithet)
Rootवि-रूप (प्रातिपदिक)
नित्ययाwith constant/everlasting (speech)
नित्यया:
करण
TypeAdjective
Rootनित्य (प्रातिपदिक)
वृष्णेto the Bull (the mighty one)
वृष्णे:
सम्प्रदान
TypeNoun (epithet)
Rootवृषन् (प्रातिपदिक)
चोदस्वimpel; set in motion
चोदस्व:
—
TypeVerb
Root√चुद् (चुद—प्रेरणे)
सुष्टुतिम्good praise; well-formed hymn
सुष्टुतिम्:
कर्म
TypeNoun
Rootसु-√स्तु (स्तु—स्तुतौ) → सुष्टुति (प्रातिपदिक)