Mantra 17
Sukta 8.72
Devata: Mitra-Varuṇa (with Soma and Sūrya as supporting powers)
Samhita Patha (Devanagari)
सोमस्य मित्रावरुणोदिता सूर आ ददे । तदातुरस्य भेषजम् ॥
Samhita Patha (IAST)
सोम॑स्य मित्रावरु॒णोदि॑ता॒ सूर॒ आ द॑दे । तदातु॑रस्य भेष॒जम् ॥
Transliteration
sómasya mitrāvaruṇóditā sū́ra ā́ dade | tád ātúrasya bheṣajám ||
Translation
Of Soma, Mitra and Varuṇa—upholding the Sun’s uprisen law—have granted (to us); that becomes the healing medicine for the distressed being within.
Padapatha (Word Analysis)
सोम॑स्य । मि॒त्रा॒व॒रु॒णा॒ । उत्ऽइ॑ता । सूरे॑ । आ । द॒दे॒ । तत् । आतु॑रस्य । भे॒ष॒जम् ॥सोमस्य । मित्रावरुणा । उत्इता । सूरे । आ । ददे । तत् । आतुरस्य । भेषजम् ॥somasya | mitrāvaruṇā | ut-itā | sūre | ā | dade | tat | āturasya | bheṣajam
Word by Word
सोमस्यof Soma
सोमस्य:
सम्बन्ध (genitive relation)
TypeNoun
Rootसोम (प्रातिपदिक)
मित्रावरुणःMitra-Varuṇa
मित्रावरुणः:
कर्तृ (agent/subject)
TypeNoun (dual-deity name)
Rootमित्रावरुण (द्वन्द्व-समास प्रातिपदिक: मित्र + वरुण)
उदिताrisen, arisen
उदिता:
कर्तृ-विशेषण
TypeAdjective/Participle
Rootउद् + इ (धातु) → उदित (कृदन्त)
सूरःthe Sun
सूरः:
कर्तृ (appositional subject)
TypeNoun
Rootसूर (प्रातिपदिक; ‘सूर्य/सूर’)
आtowards, forth
आ:
क्रियाविशेषण (directional/intensifying)
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग/निपात)
ददेhas given / bestows
ददे:
क्रिया
TypeVerb
Rootदा (धातु: दा ‘to give’)
तत्that
तत्:
कर्म (object)
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
आतुरस्यof the afflicted/sick
आतुरस्य:
सम्बन्ध (genitive: ‘of the afflicted’)
TypeAdjective (used substantively)
Rootआतुर (प्रातिपदिक)
भेषजम्remedy, medicine
भेषजम्:
कर्म (object; apposition to तत्)
TypeNoun
Rootभेषज (प्रातिपदिक)