Mantra 8
Sukta 8.64
Devata: Indra
Samhita Patha (Devanagari)
कस्य स्वित्सवनं वृषा जुजुष्वाँ अव गच्छति । इन्द्रं क उ स्विदा चके ॥
Samhita Patha (IAST)
कस्य॑ स्वि॒त्सव॑नं॒ वृषा॑ जुजु॒ष्वाँ अव॑ गच्छति । इन्द्रं॒ क उ॑ स्वि॒दा च॑के ॥
Transliteration
kásya svit sávanam vṛ́ṣā jujuṣvā́ṁ áva gacchati | índraṁ ká u svíd ā́ cake ||
Translation
To whose pressing does the Bull, the acceptor of the offering, descend and go? Who indeed has attained Indra—who has made him come near within?
Padapatha (Word Analysis)
कस्य॑ । स्वि॒त् । सव॑नम् । वृषा॑ । जु॒जु॒ष्वान् । अव॑ । ग॒च्छ॒ति॒ । इन्द्र॑म् । कः । ऊँ॒ इति॑ । स्वि॒त् । आ । च॒के॒ ॥कस्य । स्वित् । सवनम् । वृषा । जुजुष्वान् । अव । गच्छति । इन्द्रम् । कः । ऊँ इति । स्वित् । आ । चके ॥kasya | svit | savanam | vṛṣā | jujuṣvān | ava | gacchati | indram | kaḥ | oṃ iti | svit | ā | cake
Word by Word
कस्यof whom/whose
कस्य:
सम्बन्ध (genitival relation)
TypePronoun
Rootकिम् (प्रातिपदिक) → क-
स्वित्indeed? / pray?
स्वित्:
—
TypeIndeclinable
Rootस्वित् (निपात)
सवनम्Soma-pressing; libation
सवनम्:
कर्म (with जुजुष्वान्) / or विषय (nominative in question)
TypeNoun
Rootसवन (प्रातिपदिक; √सु ‘to press (Soma)’)
वृषाthe bull; the mighty one
वृषा:
कर्तृ
TypeNoun/Adjective
Rootवृषन् (प्रातिपदिक) → वृषा (nom. sg.)
जुजुष्वान्accepting; taking pleasure (in)
जुजुष्वान्:
कर्तृ (apposition to वृषा)
TypeParticiple (verbal adjective)
Root√जुष् (to enjoy, accept, be pleased) ; reduplicated perfect/participial stem जुजुष्व-
अवdown; forth (as preverb)
अव:
—
TypeIndeclinable
Rootअव (उपसर्ग/अव्यय)
गच्छतिgoes; comes
गच्छति:
क्रिया
TypeVerb
Root√गम् (to go) → गच्छ-
इन्द्रम्Indra
इन्द्रम्:
कर्म (with आचके)
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
कःwho?
कः:
कर्तृ
TypePronoun
Rootकिम् (प्रातिपदिक) → क-
उindeed; then; pray
उ:
—
TypeIndeclinable
Rootउ (निपात)
स्वित्indeed? / pray?
स्वित्:
—
TypeIndeclinable
Rootस्वित् (निपात)
आtowards; unto
आ:
—
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग/अव्यय)
चकेhas desired; has taken pleasure in; has chosen
चके:
क्रिया
TypeVerb
Root√कन्/कॄ? (Vedic: √कन् ‘to be pleased, desire’; perfect middle चके)