HomeRig VedaMandala 8Sukta 63Mantra 4
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 4

Sukta 8.63

Devata: Indra

स प्रत्नथा कविवृध इन्द्रो वाकस्य वक्षणिः । शिवो अर्कस्य होमन्यस्मत्रा गन्त्ववसे ॥

स प्र॒त्नथा॑ कविवृ॒ध इन्द्रो॑ वा॒कस्य॑ व॒क्षणि॑: । शि॒वो अ॒र्कस्य॒ होम॑न्यस्म॒त्रा ग॒न्त्वव॑से ॥

sá pratnáthā kavi-vṛdhá índro vākásya vakṣáṇiḥ | śivó arkásya hómani asma-trā́ gántv ávase ||

From of old, increasing the seers, Indra is the carrier of the Word. Kindly, to the offering-place of the hymn, let him come here to our side for help.

सः । प्र॒त्नऽथा॑ । क॒वि॒ऽवृ॒धः । इन्द्रः॑ । वा॒कस्य॑ । व॒क्षणिः॑ । शि॒वः । अ॒र्कस्य॑ । होम॑नि । अ॒स्म॒ऽत्रा । ग॒न्तु॒ । अव॑से ॥सः । प्रत्नथा । कविवृधः । इन्द्रः । वाकस्य । वक्षणिः । शिवः । अर्कस्य । होमनि । अस्मत्रा । गन्तु । अवसे ॥saḥ | pratna-thā | kavi-vṛdhaḥ | indraḥ | vākasya | vakṣaṇiḥ | śivaḥ | arkasya | homani | asma-trā | gantu | avase

सःhe
सः:
Kartā
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → स
प्रत्नथाas of old; in the ancient way
प्रत्नथा:
Adhikaraṇa
TypeIndeclinable
Rootप्रत्न (विशेषण-प्रातिपदिक) + -था (अव्यय-प्रत्यय)
कविवृधःthe increaser of seers/poets
कविवृधः:
Kartā
TypeAdjective (epithet)
Rootकवि + वृध (वृध् ‘वर्धने’ धातु) → कविवृध (बहुव्रीहि/तत्पुरुष-समास)
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
Kartā
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
वाकस्यof speech
वाकस्य:
Sambandha
TypeNoun
Rootवाच् (स्त्रीलिङ्ग-प्रातिपदिक)
वक्षणिःthe bearer/vehicle (carrier)
वक्षणिः:
Kartā
TypeNoun
Rootवक्षणि (प्रातिपदिक; ‘वह/वह्नि/वाहक’ अर्थ-सम्बद्ध, ‘वाहन/वहक’)
शिवःauspicious; gracious
शिवः:
Kartā
TypeAdjective
Rootशिव (विशेषण-प्रातिपदिक)
अर्कस्यof the hymn/chant (arká)
अर्कस्य:
Sambandha
TypeNoun
Rootअर्क (प्रातिपदिक)
होमनिin the offering; in the oblation
होमनि:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootहोमन् (प्रातिपदिक; ‘हवन/आहुति/यज्ञ’)
अस्मत्राhere with us; in our place
अस्मत्रा:
Adhikaraṇa
TypeIndeclinable
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + -त्रा (अव्यय-प्रत्यय)
गन्तुlet him come
गन्तु:
(मुख्यक्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (गच्छति) धातु
अवसेfor help; for aid
अवसे:
Sampradāna
TypeNoun
Rootअवस् (प्रातिपदिक; ‘रक्षा/सहायता’)