Mantra 4
Sukta 8.6
Rishi: Kaṇva
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh (likely)
Samhita Patha (Devanagari)
समस्य मन्यवे विशो विश्वा नमन्त कृष्टयः । समुद्रायेव सिन्धवः ॥
Samhita Patha (IAST)
सम॑स्य म॒न्यवे॒ विशो॒ विश्वा॑ नमन्त कृ॒ष्टय॑: । स॒मु॒द्राये॑व॒ सिन्ध॑वः ॥
Transliteration
sám asya mányave víśo víśvā namanta kṛṣṭáyaḥ | samudrā́yeva síndhavaḥ ||
Translation
To his divine ardour all peoples bow down, as rivers incline toward the ocean; so the many movements of life surrender to the one vast force when Indra’s will blazes in the being.
Padapatha (Word Analysis)
सम् । अ॒स्य॒ । म॒न्यवे॑ । विशः॑ । विश्वाः॑ । न॒म॒न्त॒ । कृ॒ष्टयः॑ । स॒मु॒द्राय॑ऽइव । सिन्ध॑वः ॥सम् । अस्य । मन्यवे । विशः । विश्वाः । नमन्त । कृष्टयः । समुद्रायइव । सिन्धवः ॥sam | asya | manyave | viśaḥ | viśvāḥ | namanta | kṛṣṭayaḥ | samudrāya-iva | sindhavaḥ
Word by Word
समस्यof him / of that one (Sama)
समस्य:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypePronoun
Rootसम (सर्वनाम-प्रातिपदिक) / अस्य (षष्ठी एकवचन)
मन्यवेto (his) wrath / to the spirit of anger
मन्यवे:
सम्प्रदान (to/for)
TypeNoun
Rootमन्यु (प्रातिपदिक)
विशःthe clans / peoples
विशः:
कर्तृ (subject)
TypeNoun
Rootविश् (प्रातिपदिक) ‘जन/कुल/प्रजा’
विश्वाःall
विश्वाः:
कर्तृ (agreeing with subject)
TypeAdjective
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
नमन्तbow / submit
नमन्त:
क्रिया
TypeVerb
Rootनम् (धातु)
कृष्टयःthe peoples / cultivated folk
कृष्टयः:
कर्तृ (subject/apposition)
TypeNoun
Rootकृष्टि (प्रातिपदिक) ‘जनसमूह/मानवाः’
समुद्रायto the ocean
समुद्राय:
सम्प्रदान (towards/into, dative of goal in Vedic usage)
TypeNoun
Rootसमुद्र (प्रातिपदिक)
इवlike
इव:
— (comparative particle)
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
सिन्धवःthe rivers
सिन्धवः:
कर्तृ (subject of implied motion/comparison)
TypeNoun
Rootसिन्धु (प्रातिपदिक)