HomeRig VedaMandala 8Sukta 35Mantra 17
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 17

Sukta 8.35

Devata: Aśvinau

क्षत्रं जिन्वतमुत जिन्वतं नॄन्हतं रक्षांसि सेधतममीवाः । सजोषसा उषसा सूर्येण च सोमं सुन्वतो अश्विना ॥

क्ष॒त्रं जि॑न्वतमु॒त जि॑न्वतं॒ नॄन्ह॒तं रक्षां॑सि॒ सेध॑त॒ममी॑वाः । स॒जोष॑सा उ॒षसा॒ सूर्ये॑ण च॒ सोमं॑ सुन्व॒तो अ॑श्विना ॥

kṣatráṃ jinvatam uta jinvatam nṝ́n hatáṃ rakṣā́ṃsi sédhatam amī́vāḥ | sajóṣasā uṣásā sū́ryeṇa ca sómaṃ sunvató aśvinā ||

Increase the kṣatra-power and increase the strong human energies; strike down the dark assailants and drive away the afflictions. In one accord with Dawn and with the Sun, drink the Soma of him who presses it, O Aśvins.

क्ष॒त्रम् । जि॒न्व॒त॒म् । उ॒त । जि॒न्व॒त॒म् । नॄन् । ह॒तम् । रक्षां॑सि । सेध॑तम् । अमी॑वाः । स॒ऽजोष॑सौ । उ॒षसा॑ । सूर्ये॑ण । च॒ । सोम॑म् । पि॒ब॒त॒म् । अ॒श्वि॒ना॒ ॥क्षत्रम् । जिन्वतम् । उत । जिन्वतम् । नॄन् । हतम् । रक्षांसि । सेधतम् । अमीवाः । सजोषसौ । उषसा । सूर्येण । च । सोमम् । पिबतम् । अश्विना ॥kṣatram | jinvatam | uta | jinvatam | nṝn | hatam | rakṣāṃsi | sedhatam | amīvāḥ | sa-joṣasau | uṣasā | sūryeṇa | ca | somam | pibatam | aśvinā

क्षत्रम्sovereign power, dominion
क्षत्रम्:
कर्म
TypeNoun
Rootक्षत्र (प्रातिपदिक) < क्षि/क्षद् (पालने/क्षये इत्यादि; ‘क्षत्र’ = शासन-बल) व्युत्पत्तिः
जिन्वतम्strengthen (you two)!
जिन्वतम्:
(क्रिया; कर्ता = अश्विना) कर्म = क्षत्रम्
TypeVerb
Rootजिव्/जिन्व् (धातु; ‘to quicken, strengthen, set in motion’)
उतand, also
उत:
TypeIndeclinable
Rootउत
जिन्वतम्strengthen (you two)!
जिन्वतम्:
(क्रिया; कर्ता = अश्विना) कर्म = नॄन्
TypeVerb
Rootजिव्/जिन्व्
नॄन्men, heroes
नॄन्:
कर्म
TypeNoun
Rootनृ (प्रातिपदिक)
हतम्slay (you two)!
हतम्:
(क्रिया; कर्ता = अश्विना) कर्म = रक्षांसि
TypeVerb
Rootहन् (धातु; ‘to slay’)
रक्षांसिdemons, harmful spirits
रक्षांसि:
कर्म
TypeNoun
Rootरक्षस् (प्रातिपदिक)
सेधतम्repel (you two)!
सेधतम्:
(क्रिया; कर्ता = अश्विना) कर्म = अमीवाः
TypeVerb
Rootसिध्/सेध् (धातु; ‘to ward off, repel, restrain’)
अमीवाःdiseases, afflictions
अमीवाः:
कर्म
TypeNoun
Rootअमीवा (प्रातिपदिक; ‘disease, affliction’)
सजोषसाin concord, harmoniously
सजोषसा:
करण/सहकार (सहभाव-निर्देशः)
TypeAdjective
Rootसजोषस् (प्रातिपदिक; sa- + joṣa ‘delight/accord’)
उषसाwith the two Dawns
उषसा:
करण/सहकार
TypeNoun
Rootउषस् (प्रातिपदिक)
सूर्येणwith the Sun
सूर्येण:
करण/सहकार
TypeNoun
Rootसूर्य (प्रातिपदिक)
and
:
TypeIndeclinable
Root
सोमम्Soma (the pressed drink)
सोमम्:
कर्म
TypeNoun
Rootसोम (प्रातिपदिक)
सुन्वतःof the one who presses (Soma)
सुन्वतः:
सम्बन्ध (genitive: of the presser)
TypeParticiple (Adjectival)
Rootसु (धातु; ‘to press (Soma)’) → शतृ-प्रत्यय ‘सुन्वत्’
अश्विनाO Aśvins (you two)
अश्विना:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootअश्विन् (प्रातिपदिक; द्विदेवता)