HomeRig VedaMandala 8Sukta 3Mantra 15
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 15

Sukta 8.3

Rishi: Kāṇva tradition (probable)
Devata: Indra (hymn-power directed to him; verse focuses on stoma/gir)
Chandas: Trishtubh (probable; requires metrical verification)

उदु त्ये मधुमत्तमा गिरः स्तोमास ईरते । सत्राजितो धनसा अक्षितोतयो वाजयन्तो रथा इव ॥

उदु॒ त्ये मधु॑मत्तमा॒ गिर॒: स्तोमा॑स ईरते । स॒त्रा॒जितो॑ धन॒सा अक्षि॑तोतयो वाज॒यन्तो॒ रथा॑ इव ॥

úd u tyé mádhu-mattamā gíraḥ stomā́sa īrate | satrā́-jito dhanásā akṣítotayo vājayánto ráthā iva ||

Up rise those utterances most filled with honey-delight; the hymns surge forth. Ever-victorious, winning the treasure, with unfailing helps they drive the Vāja like chariots pressing on.

उत् । ऊँ॒ इति॑ । त्ये । मधु॑मत्ऽतमाः । गिरः॑ । स्तोमा॑सः । ई॒र॒ते॒ । स॒त्रा॒ऽजितः॑ । ध॒न॒ऽसाः । अक्षि॑तऽऊतयः । वा॒ज॒यन्तः॑ । रथाः॑ऽइव ॥उत् । ऊँ इति । त्ये । मधुमत्तमाः । गिरः । स्तोमासः । ईरते । सत्राजितः । धनसाः । अक्षितऊतयः । वाजयन्तः । रथाःइव ॥ut | oṃ iti | tye | madhumat-tamāḥ | giraḥ | stomāsaḥ | īrate | satrājitaḥ | dhana-sāḥ | akṣita-ūtayaḥ | vājayantaḥ | rathāḥ-iva

उत्up, forth
उत्:
TypeIndeclinable
Rootउत् (उपसर्ग) / ud-
indeed, just
:
TypeIndeclinable
Rootउ (निपात) / u
त्येthose
त्ये:
Kartā
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) / tad
मधुमत्तमाःmost honeyed / sweetest
मधुमत्तमाः:
Kartā (विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootमधुमत् (प्रातिपदिक) + तमप् / madhumat
गिरःsongs, hymns
गिरः:
Kartā (समुच्चितः)
TypeNoun
Rootगिर् (स्त्री) / gir
स्तोमासःpraises, laudations
स्तोमासः:
Kartā (समुच्चितः)
TypeNoun
Rootस्तोम (पुं) / stoma
ईरतेare set in motion / arise / are uttered
ईरते:
TypeVerb
Rootईर् / īr (ईरणे ‘to set in motion, raise, utter’)
सत्राजितःever-victorious / winning in the session
सत्राजितः:
Kartā (विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootसत्राजित् (पुं) / satrājit
धनसाwith wealth
धनसा:
Karaṇa
TypeNoun
Rootधन (नपुं) / dhana
अक्षितोतयःwhose help is un-decaying / unfailing in aid
अक्षितोतयः:
Kartā (विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootअक्षित-ऊति (बहुव्रीहि/तत्पुरुषाधारित प्रातिपदिक) / akṣita-ūti
वाजयन्तःimpelling to the prize / making (them) win
वाजयन्तः:
Kartā (विशेषणम्)
TypeParticiple
Rootवाजय् (नामधातु/धातु) / vājaya (to make win, to speed, to strengthen for prize) अथवा वाजयन्त् (वर्तमान कृदन्त)
रथाःchariots
रथाः:
Kartā (उपमान-सम्बन्धे)
TypeNoun
Rootरथ (पुं) / ratha
इवlike, as
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव (उपमा-निपात) / iva