Mantra 19
Sukta 8.13
Devata: Indra (hymnic context); verse foregrounds the human stotṛ as instrument of the devatā’s order
Samhita Patha (Devanagari)
स्तोता यत्ते अनुव्रत उक्थान्यृतुथा दधे । शुचिः पावक उच्यते सो अद्भुतः ॥
Samhita Patha (IAST)
स्तो॒ता यत्ते॒ अनु॑व्रत उ॒क्थान्यृ॑तु॒था द॒धे । शुचि॑: पाव॒क उ॑च्यते॒ सो अद्भु॑तः ॥
Transliteration
stotā́ yát te ánu-vrata ukthā́ny ṛtúthā dadhé | śúciḥ pāvaká ucyate sá adbhútaḥ ||
Translation
When the chanter, faithful to thy law, sets the hymns in the right seasons, he is called pure and cleansing; he becomes a marvel of the work.
Padapatha (Word Analysis)
स्तो॒ता । यत् । ते॒ । अनु॑ऽव्रतः । उ॒क्थानि॑ । ऋ॒तु॒ऽथा । द॒धे । शुचिः॑ । पा॒व॒कः । उ॒च्य॒ते॒ । सः । अद्भु॑तः ॥स्तोता । यत् । ते । अनुव्रतः । उक्थानि । ऋतुथा । दधे । शुचिः । पावकः । उच्यते । सः । अद्भुतः ॥stotā | yat | te | anu-vrataḥ | ukthāni | ṛtu-thā | dadhe | śuciḥ | pāvakaḥ | ucyate | saḥ | adbhutaḥ
Word by Word
स्तोताthe praiser (singer)
स्तोता:
कर्तृ
TypeNoun
Rootस्तु (धातु) / स्तोतृ (प्रातिपदिक) प्रत्ययान्त
यत्when/that which
यत्:
—
TypeIndeclinable
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
तेof you/your
ते:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अनुव्रतःfollowing your ordinance; obedient
अनुव्रतः:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootअनु-व्रत (प्रातिपदिक)
उक्थानिhymns (ukthas)
उक्थानि:
कर्म
TypeNoun
Rootउक्थ (प्रातिपदिक)
ऋतुथाseasonably; in due order
ऋतुथा:
—
TypeIndeclinable
Rootऋतु + था (अव्ययीभाव/प्रत्यय)
दधेhas placed/has set
दधे:
क्रिया
TypeVerb
Rootधा (धातु)
शुचिःbright; pure
शुचिः:
कर्तृ (सो इत्यस्य विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootशुचि (प्रातिपदिक)
पावकःthe purifier (Agni)
पावकः:
कर्तृ (सो इत्यस्य विशेषणम्)
TypeNoun/Adjective
Rootपावक (प्रातिपदिक; √पू ‘to purify’ से)
उच्यतेis called
उच्यते:
क्रिया
TypeVerb
Rootवच् (धातु) → उच्यते (कर्मणि)
सःhe
सः:
कर्तृ
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अद्भुतःwonderful; marvelous
अद्भुतः:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootअद्भुत (प्रातिपदिक)