Rig Veda 7.76.4: Mandala 7, Sukta 76, Mantra 4

Sukta 7.76

Rishi: Vasiṣṭha

Devata: Uṣas (with reference to Pitṛs and Ṛta)

Chandas: Triṣṭubh (probable; needs verification)

Samhita Patha (Devanagari)

त इद्देवानां सधमाद आसन्नृतावानः कवयः पूर्व्यासः । गूळ्हं ज्योतिः पितरो अन्वविन्दन्त्सत्यमन्त्रा अजनयन्नुषासम् ॥

Transliteration

ta íd devā́nāṃ sadhamā́da āsann ṛtā́vānaḥ kaváyaḥ pū́rvyāsaḥ | gūḷháṃ jyótiḥ pitáro ánv avindant satyámantrā ajanayann uṣā́sam ||

Translation

They, the ancient seers who were one in the gods’ common delight, holders of Ṛta, found the hidden Light along its track; with mantras of truth they brought Dawn to birth.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• ते: they
• ते: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• इत्: indeed, just
• इत्: —
• Type: Indeclinable
• Root: इत् (निपात)

• देवानाम्: of the gods
• देवानाम्: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)

• सधमादः: the common feast/assembly (sacrificial session)
• सधमादः: अधिकारण (समासार्थे: ‘सधमादे’ = सधमाद-स्थाने)
• Type: Noun
• Root: सधमाद (प्रातिपदिक; ‘सह-माद’/‘सध’ + ‘माद’)

• आसन्: were
• आसन्: —
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु)

• ऋतावानः: possessing ṛta (truth/order), righteous
• ऋतावानः: कर्तृ (ते इत्यस्य विशेषणम्)
• Type: Adjective
• Root: ऋतावन् (प्रातिपदिक)

• कवयः: seers, poets
• कवयः: कर्तृ (ते इत्यस्य विशेषण/अप्पोजिशन्)
• Type: Noun
• Root: कवि (प्रातिपदिक)

• पूर्व्यासः: ancient, of old
• पूर्व्यासः: कर्तृ (ते इत्यस्य विशेषणम्)
• Type: Adjective
• Root: पूर्व्य (प्रातिपदिक; ‘पूर्व’ + य)

• गूळ्हम्: hidden
• गूळ्हम्: कर्म (अन्वविन्दन् इत्यस्य)
• Type: Adjective
• Root: गूळ्ह (कृदन्त-प्रातिपदिक; √गुह् ‘गोपने’ का भूतकृदन्त/निष्पन्न-विशेषण)

• ज्योतिः: light
• ज्योतिः: कर्म (अन्वविन्दन् इत्यस्य; गूळ्हं ज्योतिः)
• Type: Noun
• Root: ज्योतिस् (प्रातिपदिक)

• पितरः: the Fathers (ancestors)
• पितरः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: पितृ (प्रातिपदिक)

• अन्वविन्दन्: found out, discovered
• अन्वविन्दन्: —
• Type: Verb
• Root: अनु-√विद् (धातु; ‘विन्दति’)

• सत्यमन्त्राः: having true mantras / true in their formulas
• सत्यमन्त्राः: कर्तृ (पितरः इत्यस्य विशेषणम्)
• Type: Adjective
• Root: सत्य-मन्त्र (समास-प्रातिपदिक)

• अजनयन्: generated, brought forth
• अजनयन्: —
• Type: Verb
• Root: √जन् (णिच्) = जनयति (धातु)

• उषासम्: Uṣas (Dawn)
• उषासम्: कर्म (अजनयन् इत्यस्य)
• Type: Noun
• Root: उषस् (प्रातिपदिक)