HomeRig VedaMandala 7Sukta 71Mantra 2
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 2

Sukta 7.71

Rishi: Vasiṣṭha (Vasiṣṭha-gotra tradition for Maṇḍala 7; hymn to the Aśvins)
Devata: Aśvinau (Nā́satyā)
Chandas: Triṣṭubh (11-syllable pādas typical for RV 7.71)

उपायातं दाशुषे मर्त्याय रथेन वाममश्विना वहन्ता । युयुतमस्मदनिराममीवां दिवा नक्तं माध्वी त्रासीथां नः ॥

उ॒पाया॑तं दा॒शुषे॒ मर्त्या॑य॒ रथे॑न वा॒मम॑श्विना॒ वह॑न्ता । यु॒यु॒तम॒स्मदनि॑रा॒ममी॑वां॒ दिवा॒ नक्तं॑ माध्वी॒ त्रासी॑थां नः ॥

upā́yātaṃ dāśúṣe mártyāya ráthena vāmám aśvinā váhantā | yuyutám asmád anirā́m amī́vāṃ divā́ náktaṃ mādhvī́ trā́sīthāṃ naḥ ||

Come near for the mortal who offers, O Aśvins, borne in your fair chariot. Drive away from us the sickness that brings no delight; by day and by night, O sweet (honeyed) powers, protect us.

उ॒प॒ऽआया॑तम् । दा॒शुषे॑ । मर्त्या॑य । रथे॑न । वा॒मम् । अ॒श्वि॒ना॒ । वह॑न्ता । यु॒यु॒तम् । अ॒स्मत् । अनि॑राम् । अमी॑वाम् । दिवा॑ । नक्त॑म् । मा॒ध्वी॒ इति॑ । त्रासी॑थाम् । नः॒ ॥उपआयातम् । दाशुषे । मर्त्याय । रथेन । वामम् । अश्विना । वहन्ता । युयुतम् । अस्मत् । अनिराम् । अमीवाम् । दिवा । नक्तम् । माध्वी इति । त्रासीथाम् । नः ॥upa-āyātam | dāśuṣe | martyāya | rathena | vāmam | aśvinā | vahantā | yuyutam | asmat | anirām | amīvām | divā | naktam | mādhvī iti | trāsīthām | naḥ

उपnear, towards
उप:
TypeIndeclinable
Rootउप
आयातम्come (you two), approach
आयातम्:
TypeVerb
Rootया (याति) + आ-
दाशुषेto the worshipper/giver
दाशुषे:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootदाश्वस् (√दाश् ‘to give, worship’)
मर्त्यायto the mortal
मर्त्याय:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootमर्त्य
रथेनwith/by a chariot
रथेन:
करण
TypeNoun
Rootरथ
वाम्of you two / your
वाम्:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootयुष्मद्
अम्indeed (enclitic particle)
अम्:
TypeIndeclinable
Rootअम् (एन्क्लिटिक अव्यय) अथवा पदपूरण
अश्विनाO Aśvins (you two horsemen)
अश्विना:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootअश्विन्
वहन्ताbearing, conveying (you two)
वहन्ता:
कर्ता
TypeVerb
Root√वह् (वहति)
युयुतम्ward off, keep away (you two)
युयुतम्:
TypeVerb
Root√यु (युनक्ति/युयुते) / √युध्? (वेद. ‘to ward off’) → युयुत-
अस्मत्from us
अस्मत्:
अपादान
TypePronoun
Rootअस्मद्
अनिराममीवाम्the non-harmless disease; the unwholesome sickness
अनिराममीवाम्:
कर्म
TypeAdjective
Rootअन्- + इराम + अमीव (अमीवा) अथवा अन्- + निराम + अमीव
दिवाby day
दिवा:
अधिकरण
TypeIndeclinable
Rootदिव् (दिवा)
नक्तम्by night
नक्तम्:
अधिकरण
TypeIndeclinable
Rootनक्त
माध्वीsweet (honey-like), gracious
माध्वी:
कर्म
TypeAdjective
Rootमाध्वी
त्रासिथाम्protect (you two), save
त्रासिथाम्:
TypeVerb
Root√त्रा (त्रायते/त्राति)
नःus / for us
नः:
सम्प्रदान
TypePronoun
Rootअस्मद्