HomeRig VedaMandala 7Sukta 67Mantra 7
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 7

Sukta 7.67

Rishi: Vasiṣṭha (traditional for Maṇḍala 7)
Devata: Aśvinau
Chandas: Triṣṭubh (probable)

एष स्य वां पूर्वगत्वेव सख्ये निधिर्हितो माध्वी रातो अस्मे । अहेळता मनसा यातमर्वागश्नन्ता हव्यं मानुषीषु विक्षु ॥

ए॒ष स्य वां॑ पूर्व॒गत्वे॑व॒ सख्ये॑ नि॒धिर्हि॒तो मा॑ध्वी रा॒तो अ॒स्मे । अहे॑ळता॒ मन॒सा या॑तम॒र्वाग॒श्नन्ता॑ ह॒व्यं मानु॑षीषु वि॒क्षु ॥

eṣá sya vāṃ pū́rvagatveva sákhye ni-dhír hitó mādhvī́ rā́to asmḗ | áheḷatā mánasā yātam arvā́g aśnántā havyáṃ mā́nuṣīṣu víkṣu ||

This indeed is your ancient treasure laid down in the friendship of your first-coming: the honeyed delight you have granted to us. Come near with a mind that bears no anger, and partake of the offering among the human peoples.

ए॒षः । स्यः । वा॒म् । पू॒र्व॒गत्वा॑ऽइव । सख्ये॑ । नि॒ऽधिः । हि॒तः । मा॒ध्वी॒ इति॑ । रा॒तः । अ॒स्मे इति॑ । अहे॑ळता । मन॑सा । या॒त॒म् । अ॒र्वाक् । अ॒श्नन्ता॑ । ह॒व्यम् । मानु॑षीषु । वि॒क्षु ॥एषः । स्यः । वाम् । पूर्वगत्वाइव । सख्ये । निधिः । हितः । माध्वी इति । रातः । अस्मे इति । अहेळता । मनसा । यातम् । अर्वाक् । अश्नन्ता । हव्यम् । मानुषीषु । विक्षु ॥eṣaḥ | syaḥ | vām | pūrvagatvāiva | sakhye | ni-dhiḥ | hitaḥ | mādhvī iti | rātaḥ | asme iti | aheḷatā | manasā | yātam | arvāk | aśnantā | havyam | mānuṣīṣu | vikṣu

एषःthis (one)
एषः:
Kartā
TypePronoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → एष
स्यindeed, just
स्य:
TypeIndeclinable
Rootसि (निपात; वैदिक) / अस्-धातोः (सम्भाव्य) अव्यय-प्रयोग
वाम्of you two / for you two
वाम्:
Sampradāna
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम) → वाम्
पूर्वगत्वाgoing before, leading
पूर्वगत्वा:
TypeKṛdanta (Gerund used adjectivally)
Rootपूर्व- (उपसर्ग/विशेषण-प्रातिपदिक) + गम् (धातु) → गत्वा (क्त्वा) ; समास-प्रयोग
इवlike, as
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव
सख्येin friendship
सख्ये:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootसख्य (नपुंसकलिङ्ग-प्रातिपदिक)
निधिःtreasure, deposit
निधिः:
Kartā
TypeNoun
Rootनि-धि (प्रातिपदिक) / धा-धातोः निष्पन्नः
हितःplaced, set
हितः:
TypeParticiple (past passive)
Rootधा (धातु) → हित (क्त) / ‘placed’
हिfor, indeed
हि:
TypeIndeclinable
Rootहि
माध्वीhoney-sweet, mead-like
माध्वी:
TypeAdjective
Rootमाध्वी (स्त्रीलिङ्ग-प्रातिपदिक; मधु-सम्बन्धि)
रातःgiven, bestowed
रातः:
TypeParticiple (past passive)
Rootरा (धातु ‘to give’) → रात (क्त) / ‘given’
अस्मेto us
अस्मे:
Sampradāna
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम) → अस्मे
अहेळतयाwithout anger, unwrathfully
अहेळतया:
Karaṇa
TypeNoun (instrumental used adverbially)
Rootहेळ (स्त्रीलिङ्ग-प्रातिपदिक ‘wrath/anger’) + अ- (निषेध) → अहेळतया
मनसाwith (your) mind, in intention
मनसा:
Karaṇa
TypeNoun
Rootमनस् (नपुंसकलिङ्ग-प्रातिपदिक)
यातम्come! (you two)
यातम्:
TypeVerb
Rootया (धातु ‘to go’)
अर्वाक्hither, towards us
अर्वाक्:
TypeIndeclinable
Rootअर्वाक्
अश्नन्ताeating, partaking (you two)
अश्नन्ता:
Kartā
TypeParticiple (present active)
Rootअश् (धातु ‘to eat/consume’) → अश्नन्त (वर्तमान कृदन्त)
हव्यम्the oblation
हव्यम्:
Karma
TypeNoun
Rootहव्य (नपुंसकलिङ्ग-प्रातिपदिक)
मानुषीषुamong the human (women/people)
मानुषीषु:
Adhikaraṇa
TypeAdjective (used substantively)
Rootमानुषी (स्त्रीलिङ्ग-प्रातिपदिक ‘human’)
विक्षुin the clans, settlements
विक्षु:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootविश् (स्त्रीलिङ्ग-प्रातिपदिक ‘clan, settlement’) → विक्षु