Mantra 3
Sukta 7.66
Rishi: Vasiṣṭha
Devata: Mitra–Varuṇa
Chandas: Short meter (requires audit)
Samhita Patha (Devanagari)
ता नः स्तिपा तनूपा वरुण जरितॄणाम् । मित्र साधयतं धियः ॥
Samhita Patha (IAST)
ता न॑: स्ति॒पा त॑नू॒पा वरु॑ण जरितॄ॒णाम् । मित्र॑ सा॒धय॑तं॒ धिय॑: ॥
Transliteration
tā́ naḥ stipā́ tanūpā́ váruṇa jaritṝṇā́m | mítra sā́dhayataṃ dhíyaḥ ||
Translation
You two, guardians of our steps and guardians of our being—O Varuṇa, of the singers; O Mitra, accomplish and set right our thoughts.
Padapatha (Word Analysis)
ता । नः॒ । स्ति॒ऽपा । त॒नू॒ऽपा । वरु॑ण । ज॒रि॒तॄ॒णाम् । मित्र॑ । सा॒धय॑तम् । धियः॑ ॥ता । नः । स्तिपा । तनूपा । वरुण । जरितॄणाम् । मित्र । साधयतम् । धियः ॥tā | naḥ | sti-pā | tanū-pā | varuṇa | jaritṝṇām | mitra | sādhayatam | dhiyaḥ
Word by Word
ताthose (f.)
ता:
कर्म (प्राप्तव्य-वस्तु)
TypePronoun
Rootतद् (sarvanāma-prātipadika)
नःfor us / of us
नः:
सम्प्रदान (हित/लाभ-सम्बन्धः) अथवा षष्ठी-सम्बन्धः
TypePronoun
Rootअस्मद् (sarvanāma-prātipadika)
स्तिपाO Stipā (steadfast protector)
स्तिपा:
सम्बोधन
TypeNoun (epithet)
Rootस्तिपा (prātipadika; Varuṇa-epithet, ‘firm-protector/steadfast guardian’)
तनूपाO Tanūpā (protector of our person)
तनूपा:
सम्बोधन
TypeNoun (epithet)
Rootतनूपा (prātipadika; ‘protector of the body/person’)
वरुणO Varuṇa
वरुण:
सम्बोधन
TypeNoun (deity name)
Rootवरुण (prātipadika)
जरितॄणाम्of the praisers
जरितॄणाम्:
षष्ठी-सम्बन्धः (सम्बन्ध/अधिकारः)
TypeNoun (agent noun)
Rootजरितृ (kṛdanta-prātipadika; √जृ/जर् ‘to praise’ → ‘praiser’)
मित्रO Mitra
मित्र:
सम्बोधन
TypeNoun (deity name)
Rootमित्र (prātipadika)
साधयतम्accomplish (you two), make succeed
साधयतम्:
क्रिया (आज्ञा/प्रार्थना)
TypeVerb
Root√साध् (to accomplish, make succeed)
धियःthe prayers / thoughts
धियः:
कर्म (साध्य-वस्तु)
TypeNoun
Rootधि (prātipadika; ‘thought, prayer, insight’)