HomeRig VedaMandala 7Sukta 39Mantra 3
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 3

Sukta 7.39

Rishi: Vasiṣṭha
Devata: Vasus / Viśve Devāḥ (with messenger motif often linked to Agni)
Chandas: Triṣṭubh (probable)

ज्मया अत्र वसवो रन्त देवा उरावन्तरिक्षे मर्जयन्त शुभ्राः । अर्वाक्पथ उरुज्रयः कृणुध्वं श्रोता दूतस्य जग्मुषो नो अस्य ॥

ज्म॒या अत्र॒ वस॑वो रन्त दे॒वा उ॒राव॒न्तरि॑क्षे मर्जयन्त शु॒भ्राः । अ॒र्वाक्प॒थ उ॑रुज्रयः कृणुध्वं॒ श्रोता॑ दू॒तस्य॑ ज॒ग्मुषो॑ नो अ॒स्य ॥

jmayā́ átra vásavo ranta devā́ urā́v antárikṣe marjayanta śubhrā́ḥ | arvā́k pathá uru-jráyaḥ kṛṇudhvaṃ śrótā dūtásya jagmúṣo no asyá ||

Here on the earth-plane may the Vasus, the gods, take delight; shining, they purify in the wide mid-world. Make broad the downward path for us, O wide-striding ones; hear the messenger who has come to you from us.

ज्म॒याः । अत्र॑ । वस॑वः । र॒न्त॒ । दे॒वाः । उ॒रौ । अ॒न्तरि॑क्षे । म॒र्ज॒य॒न्त॒ । शु॒भ्राः । अ॒र्वाक् । प॒थः । उ॒रु॒ऽज्र॒यः॒ । कृ॒णु॒ध्व॒म् । श्रोता॑ । दू॒तस्य॑ । ज॒ग्मुषः॑ । नः॒ । अ॒स्य ॥ज्मयाः । अत्र । वसवः । रन्त । देवाः । उरौ । अन्तरिक्षे । मर्जयन्त । शुभ्राः । अर्वाक् । पथः । उरुज्रयः । कृणुध्वम् । श्रोता । दूतस्य । जग्मुषः । नः । अस्य ॥jmayāḥ | atra | vasavaḥ | ranta | devāḥ | urau | antarikṣe | marjayanta | śubhrāḥ | arvāk | pathaḥ | uru-jrayaḥ | kṛṇudhvam | śrotā | dūtasya | jagmuṣaḥ | naḥ | asya

ज्मयाon/with the earth; on the ground
ज्मया:
अधिकारण (स्थान/आधार-अर्थे) अथवा करण (सह/साधन-अर्थे)
TypeNoun
Rootज्मि-/ज्मन् (प्रातिपदिक; ‘भूमि/पृथ्वी’)
अत्रhere
अत्र:
अधिकारण
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
वसवःthe Vasus (a class of gods)
वसवः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootवसु (प्रातिपदिक)
रन्तrejoiced; took delight
रन्त:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootरम् (धातु)
देवाःthe gods
देवाः:
कर्तृ (वसवः के विशेषण/अप्पोज़िशन)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
उराव्in the wide (expanse)
उराव्:
अधिकारण
TypeAdjective
Rootउरु (प्रातिपदिक)
अन्तरिक्षेin the mid-air; atmosphere
अन्तरिक्षे:
अधिकारण
TypeNoun
Rootअन्तरिक्ष (प्रातिपदिक)
मर्जयन्तthey cleansed; they made bright
मर्जयन्त:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootमृज् (धातु)
शुभ्राःbright; shining
शुभ्राः:
कर्तृ (देवाः/वसवः के विशेषण)
TypeAdjective
Rootशुभ्र (प्रातिपदिक)
अर्वाक्hither; towards us
अर्वाक्:
(क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootअर्वाक् (अव्यय/उपसर्गार्थक)
पथःpaths; ways
पथः:
कर्म
TypeNoun
Rootपथ्/पथ (प्रातिपदिक)
उरुज्रयःwide-going; far-ranging
उरुज्रयः:
कर्तृ (आह्वानिताः ‘you’ के विशेषण)
TypeAdjective
Rootउरु-ज्रय (समास; उरु ‘wide’ + ज्रय ‘running/going’)
कृणुध्वम्make; prepare
कृणुध्वम्:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
श्रोतhear; listen
श्रोत:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
दूतस्यof the messenger
दूतस्य:
सम्बन्ध (genitive)
TypeNoun
Rootदूत (प्रातिपदिक)
जग्मुषःwho has come; having arrived
जग्मुषः:
सम्बन्ध (दूतस्य विशेषण)
TypeParticiple
Rootगम् (धातु) → जग्मुस् (कृदन्त/परिपूर्ण)
नःof us; our
नः:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
अस्यof this; of him
अस्य:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम)