Mantra 5
Sukta 7.34
Rishi: Vasiṣṭha
Devata: The invoked divine powers collectively (imperatives addressed to assisting forces of the yajña)
Chandas: Triṣṭubh (probable; verify)
Samhita Patha (Devanagari)
अभि प्र स्थाताहेव यज्ञं यातेव पत्मन्त्मना हिनोत ॥
Samhita Patha (IAST)
अ॒भि प्र स्था॒ताहे॑व य॒ज्ञं याते॑व॒ पत्म॒न्त्मना॑ हिनोत ॥
Transliteration
abhí prá sthātā́heva yajñáṃ yā́teva pátman tmanā́ hinota
Translation
Advance upon the sacrifice as with the day’s uprising; go like a traveler on the path—by your own self-impulsion drive the offering forward.
Padapatha (Word Analysis)
अ॒भि । प्र । स्था॒त॒ । अह॑ऽइव । य॒ज्ञम् । याता॑ऽइव । पत्म॑न् । त्मना॑ । हि॒नो॒त॒ ॥अभि । प्र । स्थात । अहइव । यज्ञम् । याताइव । पत्मन् । त्मना । हिनोत ॥abhi | pra | sthāta | aha-iva | yajñam | yātāiva | patman | tmanā | hinota
Word by Word
अभिtowards, upon
अभि:
—
TypeIndeclinable
Rootअभि (उपसर्ग/निपात)
प्रforth, forward
प्र:
—
TypeIndeclinable
Rootप्र (उपसर्ग/निपात)
स्थातlet (him) stand forth / step forward
स्थात:
—
TypeVerb
Rootस्था (धातु)
आto, hither
आ:
—
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग)
इहhere
इह:
Adhikaraṇa
TypeIndeclinable
Rootइह (अव्यय)
एवjust, indeed
एव:
—
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
यज्ञम्the sacrifice
यज्ञम्:
Karma
TypeNoun
Rootयज्ञ (प्रातिपदिक)
यातhaving come, come
यात:
Kartā
TypeVerb
Rootया (धातु)
इवlike, as
इव:
—
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
पत्मन्path, course
पत्मन्:
Karma
TypeNoun
Rootपत्मन् (प्रातिपदिक)
त्मनाby oneself, with one’s own power
त्मना:
Karaṇa
TypeNoun
Rootत्मन्/त्मन् (प्रातिपदिक; वैदिक ‘त्मना’)
हिनोतimpels, sets in motion, drives
हिनोत:
—
TypeVerb
Rootहि (धातु) + नु (प्रत्यय/विकरण; हिनोति)