Mantra 3
Sukta 7.34
Rishi: Vasiṣṭha (traditional ascription for Maṇḍala 7)
Devata: Āpaḥ supporting the heroic powers in the Vṛtra-struggle (Indra-mythic field in the background)
Chandas: Triṣṭubh (probable; verify in critical edition)
Samhita Patha (Devanagari)
आपश्चिदस्मै पिन्वन्त पृथ्वीर्वृत्रेषु शूरा मंसन्त उग्राः ॥
Samhita Patha (IAST)
आप॑श्चिदस्मै॒ पिन्व॑न्त पृ॒थ्वीर्वृ॒त्रेषु॒ शूरा॒ मंस॑न्त उ॒ग्राः ॥
Transliteration
ā́paś cid asmai pínvanta pṛthvī́r vṛtréṣu śū́rā maṃsanta ugrā́ḥ
Translation
Even the Waters swell the wide foundations for him; in the battles with the Coverers the fierce heroes grow confident—pressing forward the powers that widen the being.
Padapatha (Word Analysis)
आपः॑ । चि॒त् । अ॒स्मै॒ । पिन्व॑न्त । पृ॒थ्वीः । वृ॒त्रेषु॑ । शूराः॑ । मंस॑न्ते । उ॒ग्राः ॥आपः । चित् । अस्मै । पिन्वन्त । पृथ्वीः । वृत्रेषु । शूराः । मंसन्ते । उग्राः ॥āpaḥ | cit | asmai | pinvanta | pṛthvīḥ | vṛtreṣu | śūrāḥ | maṃsante | ugrāḥ
Word by Word
आपःwaters
आपः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootआप् (प्रातिपदिक ‘आप्’ > ‘आपः’)
चित्even
चित्:
—
TypeIndeclinable
Rootचित् (निपात)
अस्मैto him
अस्मै:
सम्प्रदान
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
पिन्वन्तthey cause to swell/they strengthen
पिन्वन्त:
क्रिया
TypeVerb
Rootपिव्/पि (धातु; ‘पिन्व्’ causative/denominative stem in Vedic usage)
पृथ्वीःthe earths/broad lands
पृथ्वीः:
कर्म
TypeNoun
Rootपृथ्वी (प्रातिपदिक)
वृत्रेषुin the Vṛtras / in the obstructers (battles against Vṛtra-like foes)
वृत्रेषु:
अधिकरण
TypeNoun
Rootवृत्र (प्रातिपदिक)
शूराःheroes
शूराः:
कर्तृ
TypeNoun/Adjective
Rootशूर (प्रातिपदिक)
मंसन्तthey strive/they are eager (they purpose)
मंसन्त:
क्रिया
TypeVerb
Rootमंस् (धातु; Vedic ‘to think/aim/strive’, also ‘to be eager’)
उग्राःfierce, mighty
उग्राः:
कर्तृ (विशेषण) / सम्बन्ध
TypeAdjective
Rootउग्र (प्रातिपदिक)