HomeRig VedaMandala 6Sukta 63Mantra 9
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 9

Sukta 6.63

Rishi: Bharadvāja (Bārhaspatya)
Devata: Aśvinau (with gift-bestowal narrated; donor figure ‘śāṇḍa’ may be human patron or typified power)
Chandas: Triṣṭubh

उत म ऋज्रे पुरयस्य रघ्वी सुमीळ्हे शतं पेरुके च पक्वा । शाण्डो दाद्धिरणिनः स्मद्दिष्टीन्दश वशासो अभिषाच ऋष्वान् ॥

उ॒त म॑ ऋ॒ज्रे पुर॑यस्य र॒घ्वी सु॑मी॒ळ्हे श॒तं पे॑रु॒के च॑ प॒क्वा । शा॒ण्डो दा॑द्धिर॒णिन॒: स्मद्दि॑ष्टी॒न्दश॑ व॒शासो॑ अभि॒षाच॑ ऋ॒ष्वान् ॥

utá ma ṛjŕe púrayasya raghvī́ sumīḷhé śatáṃ péruke ca pakvā́ | śāṇḍó dāddhiraṇínaḥ smad-diṣṭī́n dáśa vaśā́so abhi-sā́ca ṛṣvā́n ||

And for me, in the straight-going and swift (movement), in the well-graced seeking, there came a hundred ripe fulfillments. A strong bull gave golden gifts, ten mighty cows, close-clinging, lofty in force—tokens of the divine help made concrete in life.

उ॒त । मे॒ । ऋ॒ज्रे इति॑ । पुर॑यस्य । र॒घ्वी इति॑ । सु॒ऽमी॒ळ्हे । श॒तम् । पे॒रु॒के । च॒ । प॒क्वा । शा॒ण्डः । दा॒त् । हि॒र॒णिनः॑ । स्मत्ऽदि॑ष्टीन् । दश॑ । व॒शासः॑ । अ॒भि॒ऽसाचः॑ । ऋ॒ष्वान् ॥उत । मे । ऋज्रे इति । पुरयस्य । रघ्वी इति । सुमीळ्हे । शतम् । पेरुके । च । पक्वा । शाण्डः । दात् । हिरणिनः । स्मत्दिष्टीन् । दश । वशासः । अभिसाचः । ऋष्वान् ॥uta | me | ṛjre iti | purayasya | raghvī iti | su-mīḷhe | śatam | peruke | ca | pakvaa | śāṇḍaḥ | dāt | hiraṇinaḥ | smat-diṣṭīn | daśa | vaśāsaḥ | abhi-sācaḥ | ṛṣvān

उतand, also
उत:
TypeIndeclinable
Rootउत (निपात)
indeed (enclitic particle)
:
TypeIndeclinable
Rootमा (निपातीय/एन्क्लिटिक)
ऋज्रेto/for the ‘ऋज्र’ (proper name/epithet)
ऋज्रे:
Sampradāna
TypeNoun/Adjective
Rootऋज्र (प्रातिपदिक)
पुरयस्यof Puraya (proper name)
पुरयस्य:
TypeNoun (Proper name)
Rootपुरय (प्रातिपदिक)
रघ्वीswift (fem.)
रघ्वी:
Kartā (of implied verb ‘is/was/gave’ in the clause)
TypeAdjective
Rootरघ्वी (प्रातिपदिक)
सुमीळ्हेin/at the well-praised (one/place); in the ‘well-lauded’
सुमीळ्हे:
Adhikaraṇa
TypeNoun/Adjective (epithet)
Rootसुमीळ्ह (प्रातिपदिक)
शतम्a hundred
शतम्:
Karma
TypeNumeral
Rootशत (प्रातिपदिक)
पेरुकेin/at Peruka (proper name)
पेरुके:
Adhikaraṇa
TypeNoun (Proper name/tribal/place)
Rootपेरुक (प्रातिपदिक)
and
:
TypeIndeclinable
Rootच (निपात)
पक्वाripe, matured
पक्वा:
Kartā (coordinated subject) / or predicate-adjective
TypeAdjective/Participle
Rootपक्व (प्रातिपदिक; √पच् क्त)
शाण्डःŚāṇḍa (proper name)
शाण्डः:
Kartā
TypeNoun (Proper name)
Rootशाण्ड (प्रातिपदिक)
दाद्धिhas given / gave
दाद्धि:
TypeVerb
Root√दा (ददाति)
रणिनःof the fighter/warrior
रणिनः:
TypeNoun/Adjective
Rootरणिन् (प्रातिपदिक)
स्मत्from us
स्मत्:
Apādāna
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
दिष्टीन्hostilities, harms, evil designs
दिष्टीन्:
Karma
TypeNoun
Rootदिष्टि (प्रातिपदिक)
दशten
दश:
TypeNumeral
Rootदश (संख्या)
वशासःcows (vashā-cows)
वशासः:
Kartā (coordinated subject)
TypeNoun
Rootवशा (प्रातिपदिक)
अभिषाचthe assailer, attacker
अभिषाच:
Kartā (appositional/epithet)
TypeNoun/Adjective
Rootअभि-√सच् (सचते) / अभिषाच् (प्रातिपदिक)
ऋष्वान्lofty, mighty (ones)
ऋष्वान्:
Karma
TypeAdjective
Rootऋष्व (प्रातिपदिक)