Mantra 27
Sukta 6.45
Rishi: Bharadvāja Bārhaspatya (traditional attribution for RV 6.45)
Devata: Indra (Soma-empowered lord of luminous force)
Chandas: Triṣṭubh (probable for RV 6.45; this verse fits the late-hymn cadence though pāda-length may vary in transmission)
Samhita Patha (Devanagari)
स मन्दस्वा ह्यन्धसो राधसे तन्वा महे । न स्तोतारं निदे करः ॥
Samhita Patha (IAST)
स म॑न्दस्वा॒ ह्यन्ध॑सो॒ राध॑से त॒न्वा॑ म॒हे । न स्तो॒तारं॑ नि॒दे क॑रः ॥
Transliteration
sa mandasvā hy ándhaso rā́dhase tanvā́ mahé | ná stotā́raṃ nidé karaḥ ||
Translation
Do thou grow glad indeed with the Soma-essence for the sake of plenitude; become great in thy embodied power. Do not give over the singer to blame or negation.
Padapatha (Word Analysis)
सः । म॒न्द॒स्व॒ । हि । अन्ध॑सः । राध॑से । त॒न्वा॑ । म॒हे । न । स्तो॒तार॑म् । नि॒दे । क॒रः॒ ॥सः । मन्दस्व । हि । अन्धसः । राधसे । तन्वा । महे । न । स्तोतारम् । निदे । करः ॥saḥ | mandasva | hi | andhasaḥ | rādhase | tanvā | mahe | na | stotāram | nide | karaḥ
Word by Word
सhe (that one)
स:
कर्तृ
TypePronoun
Rootतद् (सः) सर्वनाम-प्रातिपदिक
मन्दस्वrejoice / become exhilarated
मन्दस्व:
(सम्बोधन-प्रयुक्त) कर्तृ-प्रवर्तनम्
TypeVerb
Rootमन्द् (धातु) / मन्दस् (आत्मनेपद-आदेश)
हिfor / indeed
हि:
—
TypeIndeclinable
Rootहि (निपात)
अन्धसःof the Soma-juice
अन्धसः:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootअन्धस् (प्रातिपदिक)
राधसेfor bounty / for generosity
राधसे:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootराधस् (प्रातिपदिक)
तन्वाwith (your) body / with yourself
तन्वा:
करण (instrumental: ‘with one’s body/self’)
TypeNoun
Rootतनू (प्रातिपदिक)
महेfor the great (one)
महे:
सम्प्रदान (विशेष्येण सह)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
नnot
न:
—
TypeIndeclinable
Rootन (निषेध-निपात)
स्तोतारम्the praiser / singer
स्तोतारम्:
कर्म
TypeNoun
Rootस्तोतृ (प्रातिपदिक)
निदेin reproach / in blame
निदे:
अधिकरण (locative: ‘in/under reproach’)
TypeNoun
Rootनिदा (प्रातिपदिक) / √निद् ‘to revile’ (भाव/कर्म-नाम)
करःdo / make
करः:
कर्तृ-प्रवर्तनम्
TypeVerb
Root√कृ (धातु)