HomeRig VedaMandala 6Sukta 44Mantra 18
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 18

Sukta 6.44

Rishi: Bharadvāja Bārhaspatya
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh (probable)

आसु ष्मा णो मघवन्निन्द्र पृत्स्वस्मभ्यं महि वरिवः सुगं कः । अपां तोकस्य तनयस्य जेष इन्द्र सूरीन्कृणुहि स्मा नो अर्धम् ॥

आ॒सु ष्मा॑ णो मघवन्निन्द्र पृ॒त्स्व१॒॑स्मभ्यं॒ महि॒ वरि॑वः सु॒गं क॑: । अ॒पां तो॒कस्य॒ तन॑यस्य जे॒ष इन्द्र॑ सू॒रीन्कृ॑णु॒हि स्मा॑ नो अ॒र्धम् ॥

ā́su ṣmā no maghavann indra pṛtsv asmábhyaṃ máhi várivaḥ su-gáṃ kaḥ | apā́ṃ tokásya tánayasya jéṣe índra sūrī́n kṛṇúhi smā no árdham ||

Now, O bounteous Indra, in the battles make for us a vast wide space, an easy path. For the winning of waters, of the child and the offspring, O Indra, make us possessors of luminous mastery; make us indeed your portion.

आ॒सु । स्म॒ । नः॒ । म॒घ॒ऽव॒न् । इ॒न्द्र॒ । पृ॒त्ऽसु । अ॒स्मभ्य॑म् । महि॑ । वरि॑वः । सु॒ऽगम् । क॒रिति॑ कः । अ॒पाम् । तो॒कस्य॑ । तन॑यस्य । जे॒षे । इन्द्र॑ । सू॒रीन् । कृ॒णु॒हि । स्म॒ । नः॒ । अ॒र्धम् ॥आसु । स्म । नः । मघवन् । इन्द्र । पृत्सु । अस्मभ्यम् । महि । वरिवः । सुगम् । करिति कः । अपाम् । तोकस्य । तनयस्य । जेषे । इन्द्र । सूरीन् । कृणुहि । स्म । नः । अर्धम् ॥āsu | sma | naḥ | magha-van | indra | pṛt-su | asmabhyam | mahi | varivaḥ | su-gam | karitikaḥ | apām | tokasya | tanayasya | jeṣe | indra | sūrīn | kṛṇuhi | sma | naḥ | ardham

आसुquickly; now
आसु:
Adhikaraṇa (temporal/occasional: ‘now/quickly’)
TypeIndeclinable
Rootआसु (avyaya-prātipadika)
ष्माindeed; surely (emphasis)
ष्मा:
— (emphatic particle)
TypeIndeclinable
Rootष्मा (particle/enclitic)
नःof us; for us
नः:
Sampradāna/Śeṣa (possessor/beneficiary: ‘of us/for us’)
TypePronoun
Rootअस्मद्
मघवन्O bountiful one
मघवन्:
Sambodhana
TypeNoun (proper/epithet)
Rootमघवन् (prātipadika; epithet of Indra)
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
Sambodhana
TypeNoun (proper)
Rootइन्द्र (prātipadika)
पृत्सुin battles
पृत्सु:
Adhikaraṇa (location/sphere)
TypeNoun
Rootपृत्/पृत्स् (prātipadika ‘battle’)
अस्मभ्यम्to us; for us
अस्मभ्यम्:
Sampradāna
TypePronoun
Rootअस्मद्
महिgreatly; much
महि:
— (qualifier)
TypeIndeclinable
Rootमहि (avyaya; also related to महत्)
वरिवःwide space; room; free course; help
वरिवः:
Karma (object of implied ‘make/provide’)
TypeNoun
Rootवरिवस् (prātipadika)
सुगम्easy passage; good path
सुगम्:
Karma (apposition to वरिवः)
TypeAdjective (used substantively)
Rootसु-ग (prātipadika; su + gam ‘good-going’)
कःwho?
कः:
Kartā (interrogative subject: ‘who?’)
TypePronoun
Rootक (interrogative pronoun)
अपाम्of the waters
अपाम्:
Śeṣa (genitival relation)
TypeNoun
Rootअप् (prātipadika ‘water’)
तोकस्यof offspring; of child
तोकस्य:
Śeṣa
TypeNoun
Rootतोक (prātipadika)
तनयस्यof the son; of progeny
तनयस्य:
Śeṣa
TypeNoun
Rootतनय (prātipadika)
जेषेmay you win; win!
जेषे:
Kriyā (finite verb)
TypeVerb
Rootजि (धातु ‘to conquer’)
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
Sambodhana
TypeNoun (proper)
Rootइन्द्र (prātipadika)
सूरीन्patrons; chiefs; generous men
सूरीन्:
Karma
TypeNoun
Rootसूरि (prātipadika)
कृणुहिmake; do
कृणुहि:
Kriyā (finite verb)
TypeVerb
Rootकृ (धातु ‘to do/make’)
स्माindeed; just
स्मा:
— (emphasis/urgency)
TypeIndeclinable
Rootस्मा (particle/enclitic)
नःof us; for us
नः:
Sampradāna/Śeṣa
TypePronoun
Rootअस्मद्
अर्धम्share; portion
अर्धम्:
Karma (object of कृणुहि)
TypeNoun
Rootअर्ध (prātipadika)