HomeRig VedaMandala 6Sukta 22Mantra 8
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 8

Sukta 6.22

Rishi: Bharadvāja Bārhaspatya
Devata: Indra (with fiery agency; the action is described in terms of flame/tapas, often shared with Agni imagery)
Chandas: Triṣṭubh (probable; needs verification)

आ जनाय द्रुह्वणे पार्थिवानि दिव्यानि दीपयोऽन्तरिक्षा । तपा वृषन्विश्वतः शोचिषा तान्ब्रह्मद्विषे शोचय क्षामपश्च ॥

आ जना॑य॒ द्रुह्व॑णे॒ पार्थि॑वानि दि॒व्यानि॑ दीपयो॒ऽन्तरि॑क्षा । तपा॑ वृषन्वि॒श्वत॑: शो॒चिषा॒ तान्ब्र॑ह्म॒द्विषे॑ शोचय॒ क्षाम॒पश्च॑ ॥

ā́ jánāya druhváṇe pārthivā́ni divyā́ni dīpayo 'ntárikṣā | tápā vṛṣan viśvátah śóciṣā tā́n brahma-dvíṣe śocaya kṣā́m apáś ca ||

Against the hostile people, blaze forth the earthly and the heavenly (fires), and the mid-region. Burn, O Bull, on every side with your flame; scorch those who hate the sacred Word—scorch the earth and the waters (for them).

आ । जना॑य । द्रुह्व॑णे । पार्थि॑वानि । दि॒व्यानि॑ । दी॒प॒यः॒ । अ॒न्तरि॑क्षा । तप॑ । वृ॒ष॒न् । वि॒श्वतः॑ । शो॒चिषा॑ । तान् । ब्र॒ह्म॒ऽद्विषे॑ । शो॒च॒य॒ । क्षाम् । अ॒पः । च॒ ॥आ । जनाय । द्रुह्वणे । पार्थिवानि । दिव्यानि । दीपयः । अन्तरिक्षा । तप । वृषन् । विश्वतः । शोचिषा । तान् । ब्रह्मद्विषे । शोचय । क्षाम् । अपः । च ॥ā | janāya | druhvaṇe | pārthivāni | divyāni | dīpayaḥ | antarikṣā | tapa | vṛṣan | viśvataḥ | śociṣā | tān | brahma-dviṣe | śocaya | kṣām | apaḥ | ca

forth, towards
:
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग) / ā (preverb)
जनायfor the people, for mankind
जनाय:
Sampradāna
TypeNoun
Rootजन (प्रातिपदिक) / jana
द्रुह्वणेfor the hostile/treacherous one (enemy)
द्रुह्वणे:
Sampradāna
TypeNoun
Rootद्रुह्वण (प्रातिपदिक; द्रुह्-सम्बद्ध) / druhvaṇa
पार्थिवानिearthly (things/realms)
पार्थिवानि:
Karma
TypeAdjective
Rootपार्थिव (प्रातिपदिक) / pārthiva
दिव्यानिheavenly, celestial
दिव्यानि:
Karma
TypeAdjective
Rootदिव्य (प्रातिपदिक) / divya
दीपयःkindle! make blaze!
दीपयः:
TypeVerb
Rootदीपय् (धातु; √दीप्/दीपय् ‘to kindle, make blaze’) / dīpay
अन्तरिक्षाthe midspaces, atmosphere
अन्तरिक्षा:
Karma
TypeNoun
Rootअन्तरिक्ष (प्रातिपदिक) / antarikṣa
तपburn! heat!
तप:
TypeVerb
Rootतप् (धातु; √तप् ‘to heat, burn’) / tap
वृषन्O Bull (mighty one)
वृषन्:
TypeNoun (epithet)
Rootवृषन् (प्रातिपदिक) / vṛṣan
विश्वतःon all sides, everywhere
विश्वतः:
Adhikaraṇa
TypeIndeclinable (adverbial)
Rootविश्व (प्रातिपदिक) / viśva
शोचिषाwith flame, with blazing heat
शोचिषा:
Karaṇa
TypeNoun
Rootशोचिस् (प्रातिपदिक) / śocis
तान्those (ones)
तान्:
Karma
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम) / tad
ब्रह्मद्विषेfor the hater of sacred word/prayer (brahman-hater)
ब्रह्मद्विषे:
Sampradāna
TypeNoun
Rootब्रह्मद्विष् (प्रातिपदिक; ब्रह्मन्+द्विष्) / brahmadviṣ
शोचयscorch! make burn!
शोचय:
TypeVerb
Rootशोचय् (धातु; √शुच्/शोचय् ‘to make burn, scorch’) / śocay
क्षाम्the earth, ground
क्षाम्:
Karma
TypeNoun
Rootक्षाम् (प्रातिपदिक) / kṣām
अपःthe waters
अपः:
Karma
TypeNoun
Rootअप् (प्रातिपदिक) / ap
and
:
TypeIndeclinable
Rootच (निपात) / ca