HomeRig VedaMandala 6Sukta 22Mantra 4
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 4

Sukta 6.22

Rishi: Bharadvāja Bārhaspatya
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh (probable; needs verification)

तन्नो वि वोचो यदि ते पुरा चिज्जरितार आनशुः सुम्नमिन्द्र । कस्ते भागः किं वयो दुध्र खिद्वः पुरुहूत पुरूवसोऽसुरघ्नः ॥

तन्नो॒ वि वो॑चो॒ यदि॑ ते पु॒रा चि॑ज्जरि॒तार॑ आन॒शुः सु॒म्नमि॑न्द्र । कस्ते॑ भा॒गः किं वयो॑ दुध्र खिद्व॒: पुरु॑हूत पुरूवसोऽसुर॒घ्नः ॥

tán no ví voco yádi te purā́ cít jaritā́ra ānaśúḥ sumnám indra | kás te bhāgáḥ kíṃ váyo dudhra khidváḥ puru-hūta purū́-vaso asura-ghnáḥ ||

Tell it out clearly to us: if even of old the singers attained your grace, O Indra—what is your portion for us now, what strengthening nourishment for our pressed-out effort? O much-invoked, wide-wealthy, slayer of the hostile powers.

तत् । नः॒ । वि । वो॒चः॒ । यदि॑ । ते॒ । पु॒रा । चि॒त् । ज॒रि॒तारः॑ । आ॒न॒शुः । सु॒म्नम् । इ॒न्द्र॒ । कः । ते॒ । भा॒गः । किम् । वयः॑ । दु॒ध्र॒ । खि॒द्वः॒ । पुरु॑ऽहूत । पु॒रु॒व॒सो॒ इति॑ पुरुऽवसो । अ॒सु॒र॒ऽघ्नः ॥तत् । नः । वि । वोचः । यदि । ते । पुरा । चित् । जरितारः । आनशुः । सुम्नम् । इन्द्र । कः । ते । भागः । किम् । वयः । दुध्र । खिद्वः । पुरुहूत । पुरुवसो इति पुरुवसो । असुरघ्नः ॥tat | naḥ | vi | vocaḥ | yadi | te | purā | cit | jaritāraḥ | ānaśuḥ | sumnam | indra | kaḥ | te | bhāgaḥ | kim | vayaḥ | dudhra | khidvaḥ | puru-hūta | puruvaso itipuru-vaso | asura-ghnaḥ

तत्that (this matter)
तत्:
Karma (वाच्य-वस्तु) / (संदर्भवाचक)
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
नःof us / for us
नः:
Sampradāna (हित-सम्बन्ध) / सम्बन्ध
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
विapart, forth; intensifier
वि:
TypeIndeclinable
Rootवि (उपसर्ग/निपात)
वोचःspeak / tell
वोचः:
Kriyā (मुख्य क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (वचँ—वक्तृ)
यदिif
यदि:
TypeIndeclinable
Rootयदि (सम्बन्ध-अव्यय)
तेof you / your
ते:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootत्वद् (सर्वनाम)
पुराformerly
पुरा:
Adhikaraṇa (काल)
TypeIndeclinable
Rootपुरा (अव्यय)
चित्even
चित्:
TypeIndeclinable
Rootचित् (निपात)
जरितारःpraisers, singers
जरितारः:
Kartā (आनशुः-क्रियायाः)
TypeNoun
Rootजरितृ (प्रातिपदिक; √जॄ/जर् ‘स्तु’—स्तुतिकर्ता)
आनशुःhave attained / won
आनशुः:
Kriyā
TypeVerb
Rootअश् (अश्नुते—प्राप्) + आ-
सुम्नम्favor, grace
सुम्नम्:
Karma
TypeNoun
Rootसुम्न (प्रातिपदिक)
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
सम्बोधन
TypeNoun (Vocative)
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
कःwho? / what?
कः:
Kartā (अस्ति/भवति-लुप्त) / प्रश्नकर्ता
TypePronoun
Rootक (प्रश्न-सर्वनाम)
तेof you / your
ते:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootत्वद् (सर्वनाम)
भागःshare, portion
भागः:
Kartā/विषय (प्रश्नविषय) तथा कर्म-निर्देश
TypeNoun
Rootभाग (प्रातिपदिक)
किम्what?
किम्:
Karma/विषय (प्रश्न)
TypePronoun
Rootक (प्रश्न-सर्वनाम)
वयःvital strength; vigor (life-power)
वयः:
Karma/विषय
TypeNoun
Rootवयस् (प्रातिपदिक)
दुध्रstrong, firm
दुध्र:
विशेषण (कर्म/विषय-विशेषण)
TypeAdjective
Rootदुध्र (प्रातिपदिक; ‘दुध्र’ = दृढ/दुर्धर-भाव, ‘strong, firm’—वैदिक विशेषण)
खिद्वःwearied, weakened
खिद्वः:
विशेषण
TypeAdjective
Rootखिद्वस्/खिद्व (प्रातिपदिक; वैदिक ‘खिद्व’ = ‘दुःखित/क्लान्त/क्षीण’ अथवा ‘दुर्बल’—विशेषण)
पुरुहूतO much-invoked one
पुरुहूत:
सम्बोधन
TypeNoun/Adjective (Vocative epithet)
Rootपुरुहूत (प्रातिपदिक; पुरु + हूत ‘बहुधा आहूत’)
पुरूवसोO rich in treasures
पुरूवसो:
सम्बोधन
TypeNoun/Adjective (Vocative epithet)
Rootपुरूवसु (प्रातिपदिक; पुरु + वसु ‘बहुवसु/बहुधन’)
असुरघ्नःslayer of Asuras
असुरघ्नः:
Kartā/विषय (स्तुत्य-विशेषण)
TypeNoun/Adjective
Rootअसुरघ्न (प्रातिपदिक; असुर + घ्न ‘असुर-हन्तृ’)