HomeRig VedaMandala 6Sukta 20Mantra 7
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 7

Sukta 6.20

Rishi: Bharadvāja Bārhaspatya
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh (likely)

वि पिप्रोरहिमायस्य दृळ्हाः पुरो वज्रिञ्छवसा न दर्दः । सुदामन्तद्रेक्णो अप्रमृष्यमृजिश्वने दात्रं दाशुषे दाः ॥

वि पिप्रो॒रहि॑मायस्य दृ॒ळ्हाः पुरो॑ वज्रि॒ञ्छव॑सा॒ न द॑र्दः । सुदा॑म॒न्तद्रेक्णो॑ अप्रमृ॒ष्यमृ॒जिश्व॑ने दा॒त्रं दा॒शुषे॑ दाः ॥

ví piprór áhī-māyasya dṛḷhā́ḥ púro vajríñ chávasa ná dardaḥ | sudā́man tád rékṇo apra-mṛ́ṣyam ṛ́jiśvane dātráṃ dāśúṣe dāḥ ||

Thou, the wielder of the thunderbolt, didst shatter by thy force the strongholds firm-set by Pipru of serpent-craft. O good-giver, thou gavest that unassailable wealth as a gift to Ṛjiśvan, the offerer who gives.

वि । पिप्रोः॑ । अहि॑ऽमायस्य । दृ॒ळ्हाः । पुरः॑ । व॒ज्रि॒न् । शव॑सा । न । द॒र्द॒रिति॑ दर्दः । सुऽदा॑मन् । तत् । रेक्णः॑ । अ॒प्र॒ऽमृ॒ष्यम् । ऋ॒जिश्व॑ने । दा॒त्रम् । दा॒शुषे॑ । दाः॒ ॥वि । पिप्रोः । अहिमायस्य । दृळ्हाः । पुरः । वज्रिन् । शवसा । न । दर्दरिति दर्दः । सुदामन् । तत् । रेक्णः । अप्रमृष्यम् । ऋजिश्वने । दात्रम् । दाशुषे । दाः ॥vi | piproḥ | ahi-māyasya | dṛḷhāḥ | puraḥ | vajrin | śavasā | na | dardaritidardaḥ | su-dāman | tat | rekṇaḥ | apra-mṛṣyam | ṛjiśvane | dātram | dāśuṣe | dāḥ

विapart, asunder; forth
वि:
TypeIndeclinable
Rootवि (upasarga)
पिप्रोःof Pipru (a demon/foe)
पिप्रोः:
सम्बन्ध (genitival relation)
TypeNoun
Rootपिप्रु (prātipadika)
अहिम्the serpent; Ahi (Vṛtra-like foe)
अहिम्:
कर्म (object)
TypeNoun
Rootअहि (prātipadika)
आयस्यof iron; iron(-like)
आयस्य:
सम्बन्ध (genitival qualifier)
TypeNoun/Adjective
Rootआयस् (prātipadika)
दृळ्हाःfirm, strong
दृळ्हाः:
विशेषण (of ‘पुरः’)
TypeAdjective
Rootदृळ्ह (prātipadika < √दृंह्/दृढ् ‘to make firm’)
पुरःfortresses, strongholds
पुरः:
कर्म (object of ‘दर्दः’)
TypeNoun
Rootपुर्/पुरः (prātipadika)
वज्रिन्O wielder of the thunderbolt (Indra)
वज्रिन्:
सम्बोधन
TypeNoun (epithet)
Rootवज्रिन् (prātipadika)
शवसाwith might, by strength
शवसा:
करण (means)
TypeNoun
Rootशवस् (prātipadika)
like, as
:
TypeIndeclinable
Rootन (particle)
दर्दःyou split/broke
दर्दः:
क्रिया (addressed to Indra)
TypeVerb
Root√दॄ/दर् (Vedic: ‘to split, burst, cleave’)
सुदामन्O bountiful one
सुदामन्:
सम्बोधन
TypeNoun (epithet)
Rootसुदामन् (prātipadika)
तत्that
तत्:
कर्म (object; ‘that [deed/thing]’)
TypePronoun
Rootतद् (pronoun)
रेक्णःof wealth, of riches
रेक्णः:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootरेक्णस्/रेक्ण (prātipadika)
अप्रमृष्यम्untouchable, unassailable
अप्रमृष्यम्:
विशेषण (of ‘तत्’)
TypeAdjective
Rootअ- + प्रमृष्य (gerundive/adj. < √मृश् ‘to touch, injure’ with pra-)
ऋजिश्वनेto Ṛjiśvan (a patron)
ऋजिश्वने:
सम्प्रदान (recipient)
TypeNoun
Rootऋजिश्वन् (prātipadika; proper name)
दात्रम्a gift, donation
दात्रम्:
कर्म (thing given)
TypeNoun
Rootदात्र (prātipadika < √दा ‘to give’)
दाशुषेto the worshipper/offerer
दाशुषे:
सम्प्रदान (recipient)
TypeNoun (participle used substantively)
Rootदाशुष् (prātipadika < √दाश्/√दश् ‘to worship, offer’)
दाःgive
दाः:
क्रिया
TypeVerb
Root√दा (to give)