Mantra 36
Sukta 6.16
Rishi: Bharadvāja Bārhaspatya (traditional attribution for RV 6.16)
Devata: Agni (Jātavedas)
Chandas: Triṣṭubh (probable)
Samhita Patha (Devanagari)
ब्रह्म प्रजावदा भर जातवेदो विचर्षणे । अग्ने यद्दीदयद्दिवि ॥
Samhita Patha (IAST)
ब्रह्म॑ प्र॒जाव॒दा भ॑र॒ जात॑वेदो॒ विच॑र्षणे । अग्ने॒ यद्दी॒दय॑द्दि॒वि ॥
Transliteration
bráhma prajā́vadā́ bhara jātávedo vícarṣaṇe | ágne yád dī́dayad diví ||
Translation
Bring to us the inspired Word that is rich in soul-children, O Jātavedas, O wide-seeing Agni—when you blaze aloft in the heaven of the mind.
Padapatha (Word Analysis)
ब्रह्म॑ । प्र॒जाऽव॑त् । आ । भ॒र॒ । जात॑ऽवेदः॑ । विऽच॑र्षणे । अग्ने॑ । यत् । दी॒दय॑त् । दि॒वि ॥ब्रह्म । प्रजावत् । आ । भर । जातवेदः । विचर्षणे । अग्ने । यत् । दीदयत् । दिवि ॥brahma | prajāvat | ā | bhara | jāta-vedaḥ | vi-carṣaṇe | agne | yat | dīdayat | d ivi
Word by Word
ब्रह्मsacred hymn / prayer
ब्रह्म:
Karma
TypeNoun
Rootब्रह्मन्- (प्रातिपदिक)
प्रजावताwith offspring; progeny-bearing
प्रजावता:
Karaṇa
TypeAdjective
Rootप्रजा-वत् (प्रातिपदिक; -वत् प्रत्यय)
आtowards; hither
आ:
—
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग)
भरbring! / bear!
भर:
—
TypeVerb
Root√भृ (भरणे)
जातवेदःO Jātavedas (Agni), knower of births
जातवेदः:
Sampradāna
TypeNoun (epithet)
Rootजातवेदस्- (प्रातिपदिक)
विचर्षणेO far-seeing one / widely shining one
विचर्षणे:
Sampradāna
TypeNoun (epithet)
Rootविचर्षणि- (प्रातिपदिक)
अग्नेO Agni
अग्ने:
Sampradāna
TypeNoun
Rootअग्नि- (प्रातिपदिक)
यत्which; that (thing)
यत्:
Karma
TypePronoun (relative)
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
दीदयत्shone; flashed
दीदयत्:
—
TypeVerb
Root√दीद्/√दी (दीप्तौ) (इच्छार्थ/प्रयोजक-भावे; पुनरुक्त-धातु-रूप)
दिविin heaven; in the sky
दिवि:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootद्यौ/दिव्- (प्रातिपदिक)