Mantra 29
Sukta 6.16
Rishi: Bharadvāja (Bārhaspatya)
Devata: Agni (Jātavedas)
Chandas: Triṣṭubh (hymn-level)
Samhita Patha (Devanagari)
सुवीरं रयिमा भर जातवेदो विचर्षणे । जहि रक्षांसि सुक्रतो ॥
Samhita Patha (IAST)
सु॒वीरं॑ र॒यिमा भ॑र॒ जात॑वेदो॒ विच॑र्षणे । ज॒हि रक्षां॑सि सुक्रतो ॥
Transliteration
suvī́raṃ rayím ā́ bhara jā́tavedo vícarṣaṇe | jahí rákṣāṃsi sukrato ||
Translation
Bring to us the wealth that bears heroic powers, O Jātavedas, O wide-seeing; smite the forces of distortion, O thou of good effective will.
Padapatha (Word Analysis)
सु॒ऽवीर॑म् । र॒यिम् । आ । भ॒र॒ । जात॑ऽवेदः॑ । विऽच॑र्षणे । ज॒हि । रक्षां॑सि । सु॒ऽक्र॒तो॒ इति॑ सुऽक्रतो ॥सुवीरम् । रयिम् । आ । भर । जातवेदः । विचर्षणे । जहि । रक्षांसि । सुक्रतो इति सुक्रतो ॥su-vīram | rayim | ā | bhara | jāta-vedaḥ | vi-carṣaṇe | jahi | rakṣāṃsi | su-krato itisu-krato
Word by Word
सु॒वीरम्rich in heroes; having good/valiant men
सु॒वीरम्:
Karma (विशेष्य: रयिम्)
TypeAdjective
Rootसु-वीर (प्रातिपदिक: वीर) अथवा बहुव्रीहि-समास
र॒यिम्wealth, treasure
र॒यिम्:
Karma
TypeNoun
Rootरयि (प्रातिपदिक)
आhither, towards (adds ‘bring to us’)
आ:
—
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग)
भरbring, bear (to us)
भर:
क्रिया (कर्तृ: त्वम् = अग्निः)
TypeVerb
Root√भृ (भरणे)
जातवेदःO Jātavedas (Agni), knower of all that is born
जातवेदः:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun (epithet)
Rootजात-वेदस् (प्रातिपदिक; समास: जात ‘born/known’ + वेदस् ‘knowledge’)
विचर्षणेO far-seeing one; O discerning one
विचर्षणे:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun (epithet)
Rootवि-चर्षणि (प्रातिपदिक; ‘distinguishing/seeing widely’, epithet)
जहिsmite, slay
जहि:
क्रिया (कर्तृ: त्वम् = अग्निः)
TypeVerb
Root√हन् (हिंसायाम्/वधः)
रक्षांसिdemonic beings; harmful spirits (rakṣasas)
रक्षांसि:
Karma
TypeNoun
Rootरक्षस् (प्रातिपदिक)
सुक्रतोO good-willed/wise one; O of good resolve
सुक्रतो:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun (epithet)
Rootसु-क्रतु (प्रातिपदिक; ‘good resolve/power of will’)