HomeRig VedaMandala 6Sukta 11Mantra 4
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 4

Sukta 6.11

Rishi: Bharadvāja
Devata: Agni (with Dyāvā-Pṛthivī/rodasī as recipients)
Chandas: Triṣṭubh

अदिद्युतत्स्वपाको विभावाग्ने यजस्व रोदसी उरूची । आयुं न यं नमसा रातहव्या अञ्जन्ति सुप्रयसं पञ्च जनाः ॥

अदि॑द्युत॒त्स्वपा॑को वि॒भावाग्ने॒ यज॑स्व॒ रोद॑सी उरू॒ची । आ॒युं न यं नम॑सा रा॒तह॑व्या अ॒ञ्जन्ति॑ सुप्र॒यसं॒ पञ्च॒ जना॑: ॥

adídyutat svápāko vi-bhāvā́gne yájasva ródasī urūcī́ | āyúṃ ná yaṃ námasā rā́ta-havyā añjánti su-prayásaṃ páñca jánāḥ ||

He has shone forth—self-perfect, wide-radiant. O Agni, sacrifice to the two wide-shining worlds. Like Āyu, him the five peoples, bringing the offered gifts, anoint with homage—the one of beautiful forward movement.

अदि॑द्युतत् । सु । अपा॑कः । वि॒ऽभावा॑ । अग्ने॑ । यज॑स्व । रोद॑सी॒ इति॑ । उ॒रू॒ची इति॑ । आ॒युम् । न । यम् । नम॑सा । रा॒तऽह॑व्याः । अ॒ञ्जन्ति॑ । सु॒ऽप्र॒यस॑म् । पञ्च॑ । जनाः॑ ॥अदिद्युतत् । सु । अपाकः । विभावा । अग्ने । यजस्व । रोदसी इति । उरूची इति । आयुम् । न । यम् । नमसा । रातहव्याः । अञ्जन्ति । सुप्रयसम् । पञ्च । जनाः ॥adidyutat | su | apākaḥ | vi-bhāvā | agne | yajasva | rodasī iti | urūcī iti | | āyum | na | yam | namasā | rāta-havyāḥ | añjanti | su-prayasam | pañca | janāḥ

अदि॑द्युतत्shone forth / flashed
अदि॑द्युतत्:
(क्रिया) मुख्य क्रिया
TypeVerb
Rootद्युत् (धातु) / दिद्युत् (कृदन्त-आधार)
स्वपा॑कःwell-cooked; well-prepared (excellent)
स्वपा॑कः:
कर्तृ (अग्नेः विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootस्वपाक (प्रातिपदिक) < सु- + पाक
वि॒भावाfar-shining; widely radiant
वि॒भावा:
कर्तृ (अग्नेः विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootविभाव (प्रातिपदिक) < वि- + भाव
अग्नेO Agni
अग्ने:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
यज॑स्वworship / perform sacrifice
यज॑स्व:
(क्रिया) आज्ञा/प्रार्थना
TypeVerb
Rootयज् (धातु)
रोद॑सीthe two worlds (Heaven and Earth)
रोद॑सी:
कर्म
TypeNoun
Rootरोदसी (प्रातिपदिक; द्वन्द्व-युगलार्थ) < रोदस्
उरू॒चीwide-shining / far-extended in radiance
उरू॒ची:
कर्म (रोदसी-विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootउरुचि (प्रातिपदिक) < उरु + अञ्च्/अच् (दीप्तौ) (विशेषण-आधार)
आ॒युंlife; vital force
आ॒युं:
कर्म (अञ्जन्ति इत्यस्य)
TypeNoun
Rootआयु (प्रातिपदिक)
like; as
:
सम्बन्ध (उपमान-सूचक)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
यम्whom
यम्:
कर्म (अञ्जन्ति इत्यस्य; अग्निम्)
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
नम॑साwith reverence; with homage
नम॑सा:
करण
TypeNoun
Rootनमस् (प्रातिपदिक)
रा॒तह॑व्याhaving offered oblations; whose offerings are given
रा॒तह॑व्या:
कर्तृ (अञ्जन्ति इत्यस्य)
TypeAdjective
Rootरातहव्य (प्रातिपदिक) < रात (ppp of रा/दा ‘to give’) + हव्य
अ॒ञ्जन्ति॑anoint; adorn; smear (ritually)
अ॒ञ्जन्ति॑:
(क्रिया) मुख्य क्रिया
TypeVerb
Rootअञ्ज् (धातु)
सुप्र॒यसम्bringing good nourishment / rich in refreshment
सुप्र॒यसम्:
कर्म (यम्-विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootसुप्रयस् (प्रातिपदिक) < सु- + प्रयस्
पञ्च॒five
पञ्च॒:
कर्तृ (जनाः इत्यस्य विशेषणम्)
TypeNumeral
Rootपञ्चन् (संख्या-प्रातिपदिक)
जना॑ःpeoples; tribes; men
जना॑ः:
कर्तृ (अञ्जन्ति इत्यस्य)
TypeNoun
Rootजन (प्रातिपदिक)