HomeRig VedaMandala 5Sukta 7Mantra 4
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 4

Sukta 5.7

Rishi: Atri (Ātreya tradition) (traditional ascription for RV 5.7)
Devata: Agni
Chandas: Trishtubh (likely; verify in critical edition)

स स्मा कृणोति केतुमा नक्तं चिद्दूर आ सते । पावको यद्वनस्पतीन्प्र स्मा मिनात्यजरः ॥

स स्मा॑ कृणोति के॒तुमा नक्तं॑ चिद्दू॒र आ स॒ते । पा॒व॒को यद्वन॒स्पती॒न्प्र स्मा॑ मि॒नात्य॒जर॑: ॥

sá smā kṛṇoti ketúm ā́ náktaṃ cid dūrā́ ā́ saté | pāvakó yád vanaspátīn prá smā minā́ty ájaraḥ ||

He indeed fashions a sign of light, even in the night, and it is seen from far away; the purifier, the ageless one, when he presses forward and breaks open the lords of the forest, releases the hidden blaze.

सः । स्म॒ । कृ॒णो॒ति॒ । के॒तुम् । आ । नक्त॑म् । चि॒त् । दू॒रे । आ । स॒ते । पा॒व॒कः । यत् । वन॒स्पती॑न् । प्र । स्म॒ । मि॒नाति॑ । अ॒जरः॑ ॥सः । स्म । कृणोति । केतुम् । आ । नक्तम् । चित् । दूरे । आ । सते । पावकः । यत् । वनस्पतीन् । प्र । स्म । मिनाति । अजरः ॥saḥ | sma | kṛṇoti | ketum | ā | naktam | cit | dūre | ā | sate | pāvakaḥ | yat | vanaspatīn | pra | sma | mināti | ajaraḥ

सःhe
सः:
कर्तृ
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → स
स्मindeed; just
स्म:
TypeIndeclinable
Rootस्म (निपात)
कृणोतिmakes; does
कृणोति:
कर्तृ-क्रिया
TypeVerb
Rootकृ (कर॑णे)
केतुम्a banner/sign; light; signal
केतुम्:
कर्म
TypeNoun
Rootकेतु (प्रातिपदिक)
towards; forth
:
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग/अव्यय)
नक्तम्by night; at night
नक्तम्:
अधिकरण (काल) / क्रियाविशेषण
TypeNoun (used adverbially)
Rootनक्त (प्रातिपदिक) / नक्तम् (अव्यय-प्रयोगः)
चित्even
चित्:
TypeIndeclinable
Rootचित् (निपात)
दूरःfar (away)
दूरः:
कर्तृ (विशेषणम् ‘सः’)
TypeAdjective
Rootदूर (प्रातिपदिक)
towards
:
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग/अव्यय)
सतेis; abides
सते:
कर्तृ-क्रिया
TypeVerb
Rootअस् (भू/सत्तायाम्)
पावकःthe purifying one (Agni)
पावकः:
कर्तृ
TypeAdjective (substantive)
Rootपावक (प्रातिपदिक; √पू ‘शोधने’ से)
यत्when; as
यत्:
TypePronoun (relative)
Rootयद् (संबन्ध/यत्-प्रातिपदिक)
वनस्पतीन्lords of the forest; trees
वनस्पतीन्:
कर्म
TypeNoun
Rootवनस्पति (प्रातिपदिक)
प्रforth; forward
प्र:
TypeIndeclinable
Rootप्र (उपसर्ग/अव्यय)
स्मindeed
स्म:
TypeIndeclinable
Rootस्म (निपात)
मिनातिdiminishes; destroys
मिनाति:
कर्तृ-क्रिया
TypeVerb
Rootमि (हिंसायाम्/क्षये) / √मिन् (to diminish)
अजरःunaging; undecaying
अजरः:
कर्तृ (विशेषणम् ‘पावकः’)
TypeAdjective
Rootअजर (प्रातिपदिक; न + जर ‘aging’)