HomeRig VedaMandala 5Sukta 33Mantra 4
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 4

Sukta 5.33

Rishi: Atri (Ātreya)
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh (probable)

पुरू यत्त इन्द्र सन्त्युक्था गवे चकर्थोर्वरासु युध्यन् । ततक्षे सूर्याय चिदोकसि स्वे वृषा समत्सु दासस्य नाम चित् ॥

पु॒रू यत्त॑ इन्द्र॒ सन्त्यु॒क्था गवे॑ च॒कर्थो॒र्वरा॑सु॒ युध्य॑न् । त॒त॒क्षे सूर्या॑य चि॒दोक॑सि॒ स्वे वृषा॑ स॒मत्सु॑ दा॒सस्य॒ नाम॑ चित् ॥

purū́ yát ta indra sánty ukthā́ gáve cakártho urvárāsu yúdhyān | tatákṣe sū́ryāya cid ókasi své vṛ́ṣā samátsu dāsásya nā́ma cit ||

Many are your hymns, O Indra, for you have made room for the Light-forces (the cows) even while battling in the wide fields. You have hewn out a place even for the Sun in his own home; as the Bull in the clashes you make even the name of the Dark one fall away.

पु॒रु । यत् । ते॒ । इ॒न्द्र॒ । सन्ति॑ । उ॒क्था । गवे॑ । च॒कर्थ॑ । उ॒र्वरा॑सु । युध्य॑न् । त॒त॒क्षे । सूर्या॑य । चि॒त् । ओक॑सि । स्वे । वृषा॑ । स॒मत्ऽसु॑ । दा॒सस्य॑ । नाम॑ । चि॒त् ॥पुरु । यत् । ते । इन्द्र । सन्ति । उक्था । गवे । चकर्थ । उर्वरासु । युध्यन् । ततक्षे । सूर्याय । चित् । ओकसि । स्वे । वृषा । समत्सु । दासस्य । नाम । चित् ॥puru | yat | te | indra | santi | ukthā | gave | cakartha | urvarāsu | yudhyan | tatakṣe | sūryāya | cit | okasi | sve | vṛṣā | samat-su | dāsasya | nāma | cit

पुरूmany, numerous
पुरू:
विशेषण (उक्थाः इत्यस्य)
TypeAdjective
Rootपुरु- (प्रातिपदिक)
यत्that which
यत्:
सम्बन्ध/अन्वय (यत्…तत्)
TypePronoun
Rootयद्- (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
तेof you, your
ते:
सम्बन्ध (उक्थानाम्)
TypePronoun
Rootत्वद्- (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
सम्बोधन
TypeNoun (proper)
Rootइन्द्र- (प्रातिपदिक)
सन्तिare
सन्ति:
क्रिया
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
उक्थाःhymns, praises
उक्थाः:
कर्तृ/विषय (सन्ति इत्यस्य)
TypeNoun
Rootउक्थ- (प्रातिपदिक)
गवेfor the cow/cattle
गवे:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootगो- (प्रातिपदिक)
and
:
समुच्चय
TypeIndeclinable
Rootच (निपात)
ककर्थyou have done/made
ककर्थ:
क्रिया
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
उर्वरासुin the fertile fields
उर्वरासु:
अधिकरण
TypeNoun
Rootउर्वरा- (प्रातिपदिक)
युध्यन्fighting
युध्यन्:
कर्तृ (ककर्थ इत्यस्य कर्ता—इन्द्रः)
TypeVerb (participle)
Rootयुध् (धातु)
ततक्षेhe fashioned/hewed
ततक्षे:
क्रिया
TypeVerb
Rootतक्ष् (धातु)
सूर्यायfor the Sun
सूर्याय:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootसूर्य- (प्रातिपदिक)
चित्even, indeed
चित्:
अवधारण/अपि-अर्थ
TypeIndeclinable
Rootचित् (निपात)
ओकसिin the dwelling, in the house
ओकसि:
अधिकरण
TypeNoun
Rootओकस्- (प्रातिपदिक)
स्वेin his/your own
स्वे:
विशेषण (अधिकरणे)
TypeAdjective/Pronoun
Rootस्व- (प्रातिपदिक)
वृषाthe bull (mighty one)
वृषा:
कर्तृ
TypeNoun/Adjective
Rootवृषन्/वृषा- (प्रातिपदिक)
समत्सुin battles
समत्सु:
अधिकरण
TypeNoun
Rootसमत्सु- (प्रातिपदिक; ‘सम्+अत्सु/मत्सु’ युद्धेषु)
दासस्यof the Dāsa (foe)
दासस्य:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootदास- (प्रातिपदिक)
नामname
नाम:
कर्म (ततक्षे इत्यस्य)
TypeNoun
Rootनामन्- (प्रातिपदिक)
चित्even
चित्:
अवधारण/अपि-अर्थ
TypeIndeclinable
Rootचित् (निपात)