HomeRig VedaMandala 5Sukta 32Mantra 8
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 8

Sukta 5.32

Rishi: Atri (traditional)
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh

त्यं चिदर्णं मधुपं शयानमसिन्वं वव्रं मह्याददुग्रः । अपादमत्रं महता वधेन नि दुर्योण आवृणङ्मृध्रवाचम् ॥

त्यं चि॒दर्णं॑ मधु॒पं शया॑नमसि॒न्वं व॒व्रं मह्याद॑दु॒ग्रः । अ॒पाद॑म॒त्रं म॑ह॒ता व॒धेन॒ नि दु॑र्यो॒ण आ॑वृणङ्मृ॒ध्रवा॑चम् ॥

tyáṃ cid árṇaṃ madhupáṃ śáyānam asínvaṃ vavrám mahy ā́dad ugráḥ | apā́dam átraṃ mahatā́ vadhéna ní duryóṇa āvṛṇag mṛdhrávācam ||

Even that flood that drank sweetness, lying there—Indra the fierce seized the vast enclosing cavern. The footless, guileful one he struck down with a great slaying-force; he shut up in an evil womb the crooked-speaking power.

त्यम् । चि॒त् । अर्ण॑म् । म॒धु॒ऽपम् । शया॑नम् । अ॒सि॒न्वम् । व॒व्रम् । महि॑ । आद॑त् । उ॒ग्रः । अ॒पाद॑म् । अ॒त्रम् । म॒ह॒ता । व॒धेन॑ । नि । दु॒र्यो॒णे । अ॒वृ॒ण॒क् । मृ॒ध्रऽवा॑चम् ॥त्यम् । चित् । अर्णम् । मधुपम् । शयानम् । असिन्वम् । वव्रम् । महि । आदत् । उग्रः । अपादम् । अत्रम् । महता । वधेन । नि । दुर्योणे । अवृणक् । मृध्रवाचम् ॥tyam | cit | arṇam | madhu-pam | śayānam | asinvam | vavram | mahi | ādat | ugraḥ | apādam | atram | mahatā | vadhena | ni | duryoṇe | avṛṇak | mṛdhra-vācam

त्यम्him/that one
त्यम्:
Karma
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
चित्even/indeed
चित्:
TypeIndeclinable
Rootचित् (निपात)
अर्णम्flood, wave, surge
अर्णम्:
Karma (विशेष्य/उपमान-रूपेण)
TypeNoun
Rootअर्ण (प्रातिपदिक)
मधुपम्honey-drinker (bee); honey-sipping
मधुपम्:
Karma (विशेषणम्)
TypeNoun/Adjective
Rootमधुप (प्रातिपदिक)
शयानम्lying, reclining
शयानम्:
Karma (विशेषणम्)
TypeParticiple
Rootशी (धातु) → शय (कृदन्त-प्रातिपदिक)
असिन्वम्not pressing/impelling; un-stirring
असिन्वम्:
Karma (विशेषणम्)
TypeAdjective (participle-like)
Rootसिव्/स्यू (धातु; ‘to press out/impel’—वेदिक प्रयोग) → असिन्व (कृदन्त-प्रातिपदिक)
वव्रम्cave, enclosure, lair
वव्रम्:
Karma (विशेष्य/उपमान)
TypeNoun
Rootवव्र (प्रातिपदिक)
महिgreatly, mightily
महि:
TypeIndeclinable
Rootमहि (अव्यय/उपसर्गवत्)
आददत्took, seized
आददत्:
Kriyā
TypeVerb
Rootदा (धातु) + आ (उपसर्ग) → आ-दद्
उग्रःthe fierce one (Indra)
उग्रः:
Kartā
TypeAdjective (used substantively)
Rootउग्र (प्रातिपदिक)
अपादम्footless
अपादम्:
Karma (विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootअ-पाद (प्रातिपदिक; नञ्-समास)
अत्रम्a devourer/demon (Atrá)
अत्रम्:
Karma
TypeNoun
Rootअत्र (प्रातिपदिक)
महताwith great
महता:
Karaṇa
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
वधेनslaying, weapon, blow
वधेन:
Karaṇa
TypeNoun
Rootवध (प्रातिपदिक)
निdown, into
नि:
TypeIndeclinable
Rootनि (उपसर्ग/अव्यय)
दुर्योनःof evil womb/evil lair; ill-born (one)
दुर्योनः:
Kartā (सह-कर्तृ/वर्णन)
TypeNoun
Rootदुर्-योनि (समास-प्रातिपदिक)
आवृणक्covered, enclosed, shut in
आवृणक्:
Kriyā
TypeVerb
Rootवृ (धातु) + आ (उपसर्ग) → आ-वृण्
मृध्रवाचम्speaking hostility; of hostile speech
मृध्रवाचम्:
Karma (विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootमृध्र-वाच् (समास-प्रातिपदिक)