HomeRig VedaMandala 5Sukta 32Mantra 7
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 7

Sukta 5.32

Rishi: Atri (traditional)
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh

उद्यदिन्द्रो महते दानवाय वधर्यमिष्ट सहो अप्रतीतम् । यदीं वज्रस्य प्रभृतौ ददाभ विश्वस्य जन्तोरधमं चकार ॥

उद्यदिन्द्रो॑ मह॒ते दा॑न॒वाय॒ वध॒र्यमि॑ष्ट॒ सहो॒ अप्र॑तीतम् । यदीं॒ वज्र॑स्य॒ प्रभृ॑तौ द॒दाभ॒ विश्व॑स्य ज॒न्तोर॑ध॒मं च॑कार ॥

údyad índro mahaté dānavā́ya vádhar yámiṣṭa sáho ápratītam | yád īṃ vájrasya prábhṛtau dadā́bha víśvasya jántor adhamáṃ cakāra ||

Rising forth, Indra set in motion the slaying-force against the great Dānava, an irresistible might. When he smote him in the wielding of the thunderbolt, he made him the lowest of all beings.

उत् । यत् । इन्द्रः॑ । म॒ह॒ते । दा॒न॒वाय॑ । व॒धः॒ । यमि॑ष्ट । सहः॑ । अप्र॑तिऽइतम् । यत् । ई॒म् । वज्र॑स्य । प्रऽभृ॑तौ । द॒दाभ॑ । विश्व॑स्य । ज॒न्तोः । अ॒ध॒मम् । च॒का॒र॒ ॥उत् । यत् । इन्द्रः । महते । दानवाय । वधः । यमिष्ट । सहः । अप्रतिइतम् । यत् । ईम् । वज्रस्य । प्रभृतौ । ददाभ । विश्वस्य । जन्तोः । अधमम् । चकार ॥ut | yat | indraḥ | mahate | dānavāya | vadhaḥ | yamiṣṭa | sahaḥ | aprati-itam | yat | īm | vajrasya | pra-bhṛtau | dadābha | viśvasya | jantoḥ | adhamam | cakāra

उद्यत्raised, uplifted
उद्यत्:
विशेषण (कर्म/भाव) — ‘वध’ इत्यस्य
TypeAdjective/Participle
Rootउद्-यम् (यम्)
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
महतेto the great (one)
महते:
सम्प्रदान
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
दानवायto the Dānava (demon)
दानवाय:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootदानव (प्रातिपदिक)
वधर्यम्a blow/weapon; a smiting (act)
वधर्यम्:
कर्म
TypeNoun/Adjective
Rootवधरि (प्रातिपदिक) / वधर्य (विशेषण-प्रातिपदिक)
इष्टdesired, chosen
इष्ट:
विशेषण — ‘वधर्यम्’ इत्यस्य
TypeAdjective/Participle
Rootइष् (इच्छा/प्रेरणा) → इष्ट (PPP)
सहःmight, force
सहः:
कर्म (सहायक-भावः) / विशेष्य
TypeNoun
Rootसहस् (प्रातिपदिक)
अप्रतीतम्unopposed, not resisted
अप्रतीतम्:
विशेषण — ‘सहः/वधर्यम्’ इत्यस्य
TypeAdjective/Participle
Rootप्र-इ (इ) → प्रतीत (PPP) + अ- (निषेध)
यत्when/that which
यत्:
सम्बन्ध/अन्वय-निर्देशक
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
ईम्indeed, him
ईम्:
निपात (अन्वय/बलार्थ)
TypeIndeclinable
Rootईम् (निपात)
वज्रस्यof the thunderbolt
वज्रस्य:
सम्बन्ध (षष्ठी) — ‘प्रभृतौ’ इत्यस्य
TypeNoun
Rootवज्र (प्रातिपदिक)
प्रभृतौin the wielding/bringing-forth (use)
प्रभृतौ:
अधिकरण
TypeNoun
Rootप्र-भृति (प्रातिपदिक)
ददाभhe gave / he dealt (a blow)
ददाभ:
क्रिया
TypeVerb
Rootदा (दा॒ ‘to give’) / दभ् (to harm) — वैदिक रूप ‘ददाभ’
विश्वस्यof all
विश्वस्य:
सम्बन्ध (षष्ठी) — ‘जन्तोः’ इत्यस्य
TypeAdjective
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
जन्तोःof the creature/being
जन्तोः:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootजन्तु (प्रातिपदिक)
अधमम्lowest, most abject
अधमम्:
कर्म (परिणाम/विधेय)
TypeAdjective
Rootअधम (प्रातिपदिक)
and
:
समुच्चय
TypeIndeclinable
Rootच (निपात)
चकारhe made
चकार:
क्रिया
TypeVerb
Rootकृ (करणे)