HomeRig VedaMandala 5Sukta 27Mantra 2
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 2

Sukta 5.27

Devata: Agni Vaiśvānara

यो मे शता च विंशतिं च गोनां हरी च युक्ता सुधुरा ददाति । वैश्वानर सुष्टुतो वावृधानोऽग्ने यच्छ त्र्यरुणाय शर्म ॥

यो मे॑ श॒ता च॑ विंश॒तिं च॒ गोनां॒ हरी॑ च यु॒क्ता सु॒धुरा॒ ददा॑ति । वैश्वा॑नर॒ सुष्टु॑तो वावृधा॒नोऽग्ने॒ यच्छ॒ त्र्य॑रुणाय॒ शर्म॑ ॥

yó me śatā́ ca viṃśatíṃ ca gónāṃ hárī ca yuktā́ sudhúrā dádāti | vaiśvā́nara súṣṭuto vāvṛdhānó ’gne yáchcha tri-áruṇāya śárma ||

He who gives me a hundred and twenty rays of knowledge, and the two tawny powers yoked and well-bearing—O Vaiśvānara, well-praised and increasing, O Agni, grant to Tri-aruṇa a sheltering peace.

यः । मे॒ । श॒ता । च॒ । विं॒श॒तिम् । च॒ । गोना॑म् । हरी॒ इति॑ । च॒ । यु॒क्ता । सु॒ऽधुरा॑ । ददा॑ति । वैश्वा॑नर । सुऽस्तु॑तः । व॒वृ॒धा॒नः । अग्ने॑ । यच्छ॑ । त्रिऽअ॑रुणाय । शर्म॑ ॥यः । मे । शता । च । विंशतिम् । च । गोनाम् । हरी इति । च । युक्ता । सुधुरा । ददाति । वैश्वानर । सुस्तुतः । ववृधानः । अग्ने । यच्छ । त्रिअरुणाय । शर्म ॥yaḥ | me | śatā | ca | viṃśatim | ca | gonām | harī iti | ca | yuktā | su-dhurā | dadāti | vaiśvānara | su-stutaḥ | vavṛdhānaḥ | agne | yaccha | tri-aruṇāya | śarma

यःwho (he who)
यः:
कर्तृ (ददाति-क्रियायाः कर्ता) / सम्बन्ध-प्रातिपदिक (यः…सः)
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
मेto me
मे:
सम्प्रदान (to me) / सम्बन्ध (my) — सन्दर्भतः ‘to me’
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
शताम्a hundred
शताम्:
कर्म (गोनाम्-विशेषणरूपेण ‘a hundred [cows]’)
TypeNumeral/Adjective
Rootशत (संख्या-प्रातिपदिक)
and
:
TypeIndeclinable
Root
विंशतिम्twenty
विंशतिम्:
कर्म (गोनाम्-विशेषणम् ‘twenty [cows]’)
TypeNumeral/Adjective
Rootविंशति (संख्या-प्रातिपदिक)
and
:
TypeIndeclinable
Root
गोनाम्of cows
गोनाम्:
सम्बन्ध (of cows) — संख्ययोः सम्बन्धः
TypeNoun
Rootगो (प्रातिपदिक)
हरीtwo bay horses
हरी:
कर्म (yoked bays) / सहकर्म
TypeNoun
Rootहरि (प्रातिपदिक)
and
:
TypeIndeclinable
Root
युक्ताyoked
युक्ता:
कर्म-विशेषणम्
TypeAdjective/Participle
Rootयुज् (धातु) → युक्त (कृदन्त-प्रातिपदिक)
सुधुराwell-yoked / with good yoke
सुधुरा:
कर्म-विशेषणम्
TypeAdjective
Rootसु + धुर (प्रातिपदिक) / धुर्-सम्बद्ध
ददातिgives
ददाति:
क्रिया
TypeVerb
Rootदा (धातु)
वैश्वानरO Vaiśvānara
वैश्वानर:
सम्बोधन
TypeNoun (vocative) / Epithet
Rootवैश्वानर (अग्नि-विशेषण/नाम)
सुष्टुतःwell-praised
सुष्टुतः:
कर्तृ-विशेषणम्
TypeAdjective/Participle
Rootसु + स्तु (धातु) → सुष्टुत (कृदन्त) / सुष्टुति-सम्बद्ध
वावृधानःgrowing strong / increasing
वावृधानः:
कर्तृ-विशेषणम्
TypeParticiple
Rootवृध् (धातु) → वावृधान (परिपूर्ण/वर्तमान कृदन्तः; reduplicated)
अग्नेO Agni
अग्ने:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
यच्छgrant
यच्छ:
क्रिया
TypeVerb
Rootयम् (धातु) / यच्छ (आदेशः: यम् → यच्छ)
त्र्यरुणायto Tryaruṇa
त्र्यरुणाय:
सम्प्रदान (to Tryaruṇa)
TypeNoun (proper name)
Rootत्र्यरुण (प्रातिपदिक; नाम)
शर्मprotection, shelter
शर्म:
कर्म (that which is granted)
TypeNoun
Rootशर्मन् (प्रातिपदिक)