HomeRig VedaMandala 4Sukta 43Mantra 6
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 6

Sukta 4.43

Rishi: Vāmadeva Gautama
Devata: Aśvinau
Chandas: Triṣṭubh (probable)

सिन्धुर्ह वां रसया सिञ्चदश्वान्घृणा वयोऽरुषासः परि ग्मन् । तदू षु वामजिरं चेति यानं येन पती भवथः सूर्यायाः ॥

सिन्धु॑र्ह वां र॒सया॑ सिञ्च॒दश्वा॑न्घृ॒णा वयो॑ऽरु॒षास॒: परि॑ ग्मन् । तदू॒ षु वा॑मजि॒रं चे॑ति॒ यानं॒ येन॒ पती॒ भव॑थः सू॒र्याया॑: ॥

síndhur ha vāṃ rasáyā siñcád aśvā́n ghṛṇā́ váyo 'ruṣā́saḥ pári gman | tád ū ṣú vām ajiráṃ céti yā́naṃ yéna patī́ bhávathaḥ sūryā́yāḥ ||

The river-ocean floods your horses with sap and sweetness; by radiant warmth the ruddy birds move all around. That indeed is your swift-going course, by which you become the lords and companions of Sūryā—the illumined Bride.

सिन्धुः॑ । ह॒ । वा॒म् । र॒सया॑ । सि॒ञ्च॒त् । अश्वा॑न् । घृ॒णा । वयः॑ । अ॒रु॒षासः॑ । परि॑ । ग्म॒न् । तत् । ऊँ॒ इति॑ । सु । वा॒म् । अ॒जि॒रम् । चे॒ति॒ । यान॑म् । येन॑ । पती॒ इति॑ । भव॑थः । सू॒र्यायाः॑ ॥सिन्धुः । ह । वाम् । रसया । सिञ्चत् । अश्वान् । घृणा । वयः । अरुषासः । परि । ग्मन् । तत् । ऊँ इति । सु । वाम् । अजिरम् । चेति । यानम् । येन । पती इति । भवथः । सूर्यायाः ॥sindhuḥ | ha | vām | rasayā | siñcat | aśvān | ghṛṇā | vayaḥ | aruṣāsaḥ | pari | gman | tat | oṃ iti | su | vām | ajiram | ceti | yānam | yena | patī iti | bhavathaḥ | sūryāyāḥ

सिन्धुःthe river Sindhu / the stream
सिन्धुः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootसिन्धु- (प्रातिपदिक)
indeed, surely
:
TypeIndeclinable
Rootह (निपात)
वाम्of you two / for you two
वाम्:
सम्प्रदान/सम्बन्ध
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
रसायाःof the Rasa (river)
रसायाः:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootरसा- (प्रातिपदिक)
सिञ्चत्poured, sprinkled
सिञ्चत्:
क्रिया
TypeVerb
Rootसिच् (धातु)
अश्वान्horses
अश्वान्:
कर्म
TypeNoun
Rootअश्व- (प्रातिपदिक)
घृणाglow, radiance
घृणा:
कर्तृ (सहकर्तृ/विशेषणभाव)
TypeNoun
Rootघृणा- (प्रातिपदिक)
वयःvigor, vital power
वयः:
कर्तृ (सहकर्तृ/समुच्चय)
TypeNoun
Rootवयस्- (प्रातिपदिक)
अरुषासःruddy, tawny
अरुषासः:
कर्तृ (अश्वानाम् विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootअरुष- (प्रातिपदिक)
परिaround, all about
परि:
TypeIndeclinable
Rootपरि (उपसर्ग/अव्यय)
ग्मन्they went
ग्मन्:
क्रिया
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
तत्that
तत्:
कर्म/विषय
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम)
and then, indeed
:
TypeIndeclinable
Rootऊ (निपात)
षुjust, indeed
षु:
TypeIndeclinable
Rootषु (निपात)
वाम्of you two / for you two
वाम्:
सम्प्रदान/सम्बन्ध
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
अजिरम्swift
अजिरम्:
कर्म (यानम् विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootअजिर- (प्रातिपदिक)
चेतिis perceived / appears / comes into notice
चेति:
क्रिया
TypeVerb
Rootचित् (धातु)
यानम्vehicle, chariot
यानम्:
कर्तृ (चेति इत्यस्य) / कर्म (सन्दर्भे)
TypeNoun
Rootयान- (प्रातिपदिक) < √या
येनby which
येन:
करण
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम)
पती(you) two lords
पती:
कर्तृ
TypeNoun
Rootपति- (प्रातिपदिक)
भवथःyou two become / are
भवथः:
क्रिया
TypeVerb
Rootभू (धातु)
सूर्यायाःof Sūryā (the Sun-maiden)
सूर्यायाः:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootसूर्या- (प्रातिपदिक)