Mantra 8
Sukta 4.32
Rishi: Gautama (Gotamāḥ) tradition
Devata: Indra
Chandas: Trishtubh (likely)
Samhita Patha (Devanagari)
न त्वा वरन्ते अन्यथा यद्दित्ससि स्तुतो मघम् । स्तोतृभ्य इन्द्र गिर्वणः ॥
Samhita Patha (IAST)
न त्वा॑ वरन्ते अ॒न्यथा॒ यद्दित्स॑सि स्तु॒तो म॒घम् । स्तो॒तृभ्य॑ इन्द्र गिर्वणः ॥
Transliteration
ná tvā varante anyáthā yád dítsasi stutó mágham | stotṛ́bhya índra girvaṇaḥ ||
Translation
None can turn thee aside in any other way: what thou willest to give—when praised—is the true largeness of thy gift to the singers, O Indra who delightest in the hymns.
Padapatha (Word Analysis)
न । त्वा॒ । व॒र॒न्ते॒ । अ॒न्यथा॑ । यत् । दित्स॑सि । स्तु॒तः । म॒घम् । स्तो॒तृऽभ्यः॑ । इ॒न्द्र॒ । गि॒र्व॒णः॒ ॥न । त्वा । वरन्ते । अन्यथा । यत् । दित्ससि । स्तुतः । मघम् । स्तोतृभ्यः । इन्द्र । गिर्वणः ॥na | tvā | varante | anyathā | yat | ditsasi | stutaḥ | magham | stotṛ-bhyaḥ | indra | girvaṇaḥ
Word by Word
नnot
न:
—
TypeIndeclinable
Rootन
त्वाyou (Indra)
त्वा:
कर्म (object)
TypePronoun
Rootयुष्मद्
वरन्ते(they) choose
वरन्ते:
—
TypeVerb
Root√वृ (वृणोति/वृणुते) ‘choose, prefer’
अन्यथाotherwise, in another way
अन्यथा:
—
TypeIndeclinable
Rootअन्यथा
यत्that which / what
यत्:
—
TypePronoun (relative)
Rootयद्
दित्ससिyou wish to give
दित्ससि:
—
TypeVerb
Root√दा (ददाति) ‘give’ (desiderative: दित्स-)
स्तुतःpraised
स्तुतः:
—
TypeParticiple (adjectival)
Root√स्तु ‘praise’ → स्तुत (PPP)
मघम्gift, bounty
मघम्:
कर्म (object) / दानवस्तु
TypeNoun
Rootमघ
स्तोतृभ्यःto the praisers
स्तोतृभ्यः:
सम्प्रदान (recipient)
TypeNoun
Rootस्तोतृ (from √स्तु) ‘praiser’
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
सम्बोधन
TypeNoun (proper)
Rootइन्द्र
गिर्वणःO ‘praise-delighting’ (lover of hymns)
गिर्वणः:
सम्बोधन
TypeNoun/Adjective (epithet)
Rootगिर्वणस् (epithet of Indra)