Mantra 16
Sukta 4.32
Rishi: Vāmadeva Gautama
Devata: Indra
Chandas: Anuṣṭubh
Samhita Patha (Devanagari)
पुरोळाशं च नो घसो जोषयासे गिरश्च नः । वधूयुरिव योषणाम् ॥
Samhita Patha (IAST)
पु॒रो॒ळाशं॑ च नो॒ घसो॑ जो॒षया॑से॒ गिर॑श्च नः । व॒धू॒युरि॑व॒ योष॑णाम् ॥
Transliteration
puroḷā́śaṃ ca no gháso joṣáyāse gíraś ca naḥ | vadhūyúr iva yóṣaṇām ||
Translation
You take delight in our offering-cake and in our sustenance, and you take delight in our uttered words, as one who is drawn to the Bride—so you are drawn to the powers that bring to birth within us.
Padapatha (Word Analysis)
पु॒रो॒ळास॑म् । च॒ । नः॒ । घसः॑ । जो॒षया॑से । गिरः॑ । च॒ । नः॒ । व॒धू॒युःऽइ॑व । योष॑णाम् ॥पुरोळासम् । च । नः । घसः । जोषयासे । गिरः । च । नः । वधूयुःइव । योषणाम् ॥puroḷāsam | ca | naḥ | ghasaḥ | joṣayāse | giraḥ | ca | naḥ | vadhūyuḥ-iva | yoṣaṇām
Word by Word
पुरोळाशम्the puroḷāśa (sacrificial cake)
पुरोळाशम्:
कर्म
TypeNoun
Rootपुरोळाश- (प्रातिपदिक; यज्ञीय पिष्टपाक/पिण्ड)
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच (निपात)
नःof us / to us
नः:
सम्बन्ध/सम्प्रदान (सन्दर्भानुसार)
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
घसःfood, nourishment
घसः:
कर्म (जोṣयासे इत्यस्य) / विधेय-नाम
TypeNoun
Rootघस- (प्रातिपदिक; ‘भोजन/आहार’, ‘food’)
जोषयासेyou favor / you gladly accept
जोषयासे:
क्रिया (कर्तृ: त्वम्/देवता)
TypeVerb
Rootजुष् (धातु; ‘सेव्/तुष्/प्रियं कर्’) → caus. जोषय-
गिरःsongs, hymns
गिरः:
कर्म (जोṣयासे इत्यस्य) / विधेय-नाम
TypeNoun
Rootगिर्- (प्रातिपदिक; ‘वाक्/स्तुति’)
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच (निपात)
नःof us / to us
नः:
सम्बन्ध/सम्प्रदान (सन्दर्भानुसार)
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
वधूयुःa bride-seeker, wooer
वधूयुः:
कर्तृ (उपमान-रूपेण) / विशेषण
TypeAdjective
Rootवधूयु- (प्रातिपदिक; ‘वधू-’ + ‘यु’ = ‘वधू-इच्छु/वधू-प्रार्थी’)
इवlike, as
इव:
—
TypeIndeclinable
Rootइव (उपमा-निपात)
योषणाम्of maidens, of young women
योषणाम्:
सम्बन्ध (वधूयुरिव—कस्य? )
TypeNoun
Rootयोषणा- (प्रातिपदिक; ‘स्त्री/युवती’)