Mantra 8
Sukta 3.42
Rishi: Viśvāmitra Gāthina (traditional)
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh (probable; confirmable metrically)
Samhita Patha (Devanagari)
तुभ्येदिन्द्र स्व ओक्ये सोमं चोदामि पीतये । एष रारन्तु ते हृदि ॥
Samhita Patha (IAST)
तुभ्येदि॑न्द्र॒ स्व ओ॒क्ये॒३॒॑ सोमं॑ चोदामि पी॒तये॑ । ए॒ष रा॑रन्तु ते हृ॒दि ॥
Transliteration
túbhyéd indra svá okyè sómaṁ codāmi pītáye | eṣá rārantu te hṛdí ||
Translation
For thee alone, O Indra, in thine own home of the being, I impel this Soma for thy drinking. Let this delight take joy and settle in thy heart—so thy power may act from within us.
Padapatha (Word Analysis)
तुभ्य॑ । इत् । इ॒न्द्र॒ । स्वे । ओ॒क्ये॑ । सोम॑म् । चो॒दा॒मि॒ । पी॒तये॑ । ए॒षः । र॒र॒न्तु॒ । ते॒ । हृ॒दि ॥तुभ्य । इत् । इन्द्र । स्वे । ओक्ये । सोमम् । चोदामि । पीतये । एषः । ररन्तु । ते । हृदि ॥tubhya | it | indra | sve | okye | somam | codāmi | pītaye | eṣaḥ | rarantu | te | hṛdi
Word by Word
तुभ्येto you
तुभ्ये:
सम्प्रदान
TypePronoun
Rootयुष्मद् (प्रातिपदिक) → त्वद्-
इद्indeed, just
इद्:
—
TypeIndeclinable
Rootइद् (निपात)
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
सम्बोधन
TypeNoun (proper)
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
स्वेin (your) own
स्वे:
अधिकरण
TypeAdjective/Pronoun
Rootस्व (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
ओक्येin the dwelling/home
ओक्ये:
अधिकरण
TypeNoun/Adjective (locative of a neuter stem)
Rootओक्य (प्रातिपदिक; ओकस्/ओकः ‘घर, आवास’ सम्बन्धि)
सोमम्Soma (juice)
सोमम्:
कर्म
TypeNoun
Rootसोम (प्रातिपदिक)
चोदामिI impel/urge (offer forth)
चोदामि:
—
TypeVerb
Rootचुद् (धातु; प्रेरणे) → चोदयति
पीतयेfor drinking
पीतये:
प्रयोजन/सम्प्रदान
TypeVerbal noun (action noun)
Rootपा (धातु; पाने) → पीति (कृदन्त-भाव) / पीतय्- (दत्तिव)
एषःthis (Soma)
एषः:
कर्ता
TypePronoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
रारन्तुlet (it/they) delight
रारन्तु:
—
TypeVerb
Rootरा (धातु; दाने/तुष्टौ; RV: ‘to gladden, give pleasure’)
तेyour
ते:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootयुष्मद् (प्रातिपदिक) → त्वद्-
हृदिin (the) heart
हृदि:
अधिकरण
TypeNoun
Rootहृद् (प्रातिपदिक)