HomeRig VedaMandala 3Sukta 35Mantra 2
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 2

Sukta 3.35

Rishi: Viśvāmitra Gāthina
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh (probable)

उपाजिरा पुरुहूताय सप्ती हरी रथस्य धूर्ष्वा युनज्मि । द्रवद्यथा सम्भृतं विश्वतश्चिदुपेमं यज्ञमा वहात इन्द्रम् ॥

उपा॑जि॒रा पु॑रुहू॒ताय॒ सप्ती॒ हरी॒ रथ॑स्य धू॒र्ष्वा यु॑नज्मि । द्र॒वद्यथा॒ सम्भृ॑तं वि॒श्वत॑श्चि॒दुपे॒मं य॒ज्ञमा व॑हात॒ इन्द्र॑म् ॥

upā́jirā puruhūtā́ya saptī́ hárī ráthasya dhū́rṣv ā́ yunajmi | dravád yáthā sámbhṛtaṃ viśvátas cid upémáṃ yajñám ā́ vahāta índram ||

Near, swift, for the much-invoked—these two bay steeds I yoke to the chariot-poles. Running as to a gathering prepared from all sides, bring Indra here to this sacrifice.

उप॑ । अ॒जि॒रा । पु॒रु॒ऽहू॒ताय॑ । सप्ती॒ इति॑ । हरी॒ इति॑ । रथ॑स्य । धूः॒ऽसु । आ । यु॒न॒ज्मि॒ । द्र॒वत् । यथा॑ । सम्ऽभृ॑तम् । वि॒श्वतः॑ । चि॒त् । उप॑ । इ॒मम् । य॒ज्ञम् । आ । व॒हा॒तः॒ । इन्द्र॑म् ॥उप । अजिरा । पुरुहूताय । सप्ती इति । हरी इति । रथस्य । धूःसु । आ । युनज्मि । द्रवत् । यथा । सम्भृतम् । विश्वतः । चित् । उप । इमम् । यज्ञम् । आ । वहातः । इन्द्रम् ॥upa | ajirā | puru-hūtāya | saptī iti | harī iti | rathasya | dhūḥ-su | ā | yunajmi | dravat | yathā | sam-bhṛtam | viśvataḥ | cit | upa | imam | yajñam | ā | vahātaḥ | indram

उपnear, towards (prefix: ‘up/near’)
उप:
TypeIndeclinable
Rootउप (उपसर्ग) / उप (अव्यय)
आजिराthe two swift ones
आजिरा:
Kartā
TypeAdjective
Rootआजिर (प्रातिपदिक)
पुरुहूतायto the much-invoked (Indra)
पुरुहूताय:
Sampradāna
TypeNoun/Adjective
Rootपुरुहूत (प्रातिपदिक; इन्द्रस्य विशेषण)
सप्तीthe two mares (team)
सप्ती:
Kartā
TypeNoun
Rootसप्ति (प्रातिपदिक)
हरीthe two bay steeds
हरी:
Kartā
TypeNoun
Rootहरि (प्रातिपदिक; इन्द्रस्य अश्वौ)
रथस्यof the chariot
रथस्य:
Sambandha (genitive)
TypeNoun
Rootरथ (प्रातिपदिक)
धूर्ष्वाon the yoke-poles / in the traces
धूर्ष्वा:
Adhikaraṇa
TypeNoun (locative phrase)
Rootधुर् (प्रातिपदिक) + सु (loc.pl. ending) → धूर्षु (वेदिक); धूर्ष्वा = धूर्षु + आ (उपसर्ग/अव्यय-प्रयोगः)
युनज्मिI yoke
युनज्मि:
TypeVerb
Rootयुज् (धातु)
द्रवत्running, swiftly
द्रवत्:
TypeAdjective/Participle
Rootद्रवत् (कृदन्त; √द्रु/द्रव् ‘to run, flow’)
यथाas, just as
यथा:
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय)
सम्भृतम्collected, well-gathered
सम्भृतम्:
Karma (of implied verb ‘to bring/lead’)
TypeParticiple
Rootसम् + √भृ (धातु) → सम्भृत (कृदन्त)
विश्वतःfrom every side
विश्वतः:
TypeIndeclinable
Rootविश्वतः (अव्यय; ‘from all sides’)
चित्even, indeed
चित्:
TypeIndeclinable
Rootचित् (अव्यय)
उपnear, towards
उप:
TypeIndeclinable
Rootउप (उपसर्ग) / उप (अव्यय)
इमम्this
इमम्:
Karma
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम)
यज्ञम्sacrifice, rite
यज्ञम्:
Karma
TypeNoun
Rootयज्ञ (प्रातिपदिक)
hither, unto (prefix)
:
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग/अव्यय)
वहातyou two should carry/bring
वहात:
TypeVerb
Root√वह् (धातु)
इन्द्रम्Indra
इन्द्रम्:
Karma
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)