HomeRig VedaMandala 3Sukta 34Mantra 6
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 6

Sukta 3.34

Rishi: Viśvāmitra Gāthina
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh (probable)

महो महानि पनयन्त्यस्येन्द्रस्य कर्म सुकृता पुरूणि । वृजनेन वृजिनान्त्सं पिपेष मायाभिर्दस्यूँरभिभूत्योजाः ॥

म॒हो म॒हानि॑ पनयन्त्य॒स्येन्द्र॑स्य॒ कर्म॒ सुकृ॑ता पु॒रूणि॑ । वृ॒जने॑न वृजि॒नान्त्सं पि॑पेष मा॒याभि॒र्दस्यूँ॑र॒भिभू॑त्योजाः ॥

mahó mahā́ni panayanty asyéndrasya kárma súkṛtā purū́ṇi | vṛjánena vṛjinā́nt sám pipeṣa māyā́bhir dasyū́ṃr abhíbhūtyojāḥ ||

Great and mighty are the works of Indra that men celebrate—many, well-fashioned acts. With the straightening power he grinds down the crooked; with his masteries he overcomes the Dasyus, by a force that cannot be dominated.

म॒हः । म॒हानि॑ । प॒न॒य॒न्ति॒ । अ॒स्य॒ । इन्द्र॑स्य । कर्म॑ । सुऽकृ॑ता । पु॒रूणि॑ । वृ॒जने॑न । वृ॒जि॒नान् । सम् । पि॒पे॒ष॒ । मा॒याभिः॑ । दस्यू॑ँन् । अ॒भिभू॑तिऽओजाः ॥महः । महानि । पनयन्ति । अस्य । इन्द्रस्य । कर्म । सुकृता । पुरूणि । वृजनेन । वृजिनान् । सम् । पिपेष । मायाभिः । दस्यूँन् । अभिभूतिओजाः ॥mahaḥ | mahāni | panayanti | asya | indrasya | karma | su-kṛtā | purūṇi | vṛjanena | vṛjinān | sam | pipeṣa | māyābhiḥ | dasyūṃn | abhibhūti-ojāḥ

महोgreat (deed/thing), greatness
महो:
Karma
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
महानिgreat (things/deeds)
महानि:
Karma
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
पनयन्तिthey praise, extol
पनयन्ति:
Kartā
TypeVerb
Root√पन्/पन (स्तुतौ/प्रशंसायाम्) धातु
अस्यof him/this (i.e., of Indra)
अस्य:
Sambandha (Genitive)
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
इन्द्रस्यof Indra
इन्द्रस्य:
Sambandha (Genitive)
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
कर्मdeed, act
कर्म:
Karma
TypeNoun
Rootकर्मन् (प्रातिपदिक)
सुकृताःwell-wrought, well-accomplished
सुकृताः:
Karma
TypeAdjective
Rootसु-कृत (कृदन्त/प्रातिपदिक; ‘well-done’)
पुरूणिmany
पुरूणि:
Karma
TypeAdjective
Rootपुरु (प्रातिपदिक)
वृजनेनwith the troop/host; with the band (of followers/forces)
वृजनेन:
Karaṇa
TypeNoun
Rootवृजन (प्रातिपदिक)
वृजिनान्the wicked, the injurious (foes)
वृजिनान्:
Karma
TypeNoun/Adjective
Rootवृजिन (प्रातिपदिक)
सम्together, completely
सम्:
TypeIndeclinable
Rootसम् (उपसर्ग/अव्यय)
पिपेषhe crushed, ground down
पिपेष:
Kartā
TypeVerb
Root√पिष् (पेषणे) धातु
मायाभिःwith stratagems, with powers/arts
मायाभिः:
Karaṇa
TypeNoun
Rootमाया (प्रातिपदिक)
दस्यून्Dasyus (hostile tribes/demons)
दस्यून्:
Karma
TypeNoun
Rootदस्यु (प्रातिपदिक)
अभिभूतिby overpowering (force), by conquest
अभिभूति:
Karaṇa
TypeNoun
Rootअभि-भूति (प्रातिपदिक; ‘overpowering’)
ओजाःstrength, might
ओजाः:
Kartā (appositional to Indra: ‘(he) whose strength…’)
TypeNoun
Rootओजस् (प्रातिपदिक)