HomeRig VedaMandala 3Sukta 32Mantra 10
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 10

Sukta 3.32

Rishi: Gāthin Viśvāmitra (traditional attribution for RV 3.32)
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh

त्वं सद्यो अपिबो जात इन्द्र मदाय सोमं परमे व्योमन् । यद्ध द्यावापृथिवी आविवेशीरथाभवः पूर्व्यः कारुधायाः ॥

त्वं स॒द्यो अ॑पिबो जा॒त इ॑न्द्र॒ मदा॑य॒ सोमं॑ पर॒मे व्यो॑मन् । यद्ध॒ द्यावा॑पृथि॒वी आवि॑वेशी॒रथा॑भवः पू॒र्व्यः का॒रुधा॑याः ॥

tváṃ sadyó apibo jā́ta indra mádāya sómaṃ paramé vyòman | yád dha dyā́vāpṛthivī́ ā́viveśīr áthā́bhavaḥ pū́rvyaḥ kārúdhāyāḥ ||

You, as soon as you were born, drank the Soma for ecstasy in the highest heaven. When you entered into Heaven and Earth, then you became the ancient one, the first foundation of the inspired singer’s work.

त्वम् । स॒द्यः । अ॒पि॒बः॒ । ज॒तः । इ॒न्द्र॒ । मदा॑य । सोम॑म् । प॒र॒मे । विऽओ॑मन् । यत् । ह॒ । द्यावा॑पृथि॒वी इति॑ । आ । अवि॑वेशीः । अथ॑ । अ॒भ॒वः॒ । पू॒र्व्यः । का॒रुऽधा॑याः ॥त्वम् । सद्यः । अपिबः । जतः । इन्द्र । मदाय । सोमम् । परमे । विओमन् । यत् । ह । द्यावापृथिवी इति । आ । अविवेशीः । अथ । अभवः । पूर्व्यः । कारुधायाः ॥tvam | sadyaḥ | apibaḥ | jataḥ | indra | madāya | somam | parame | vi-oman | yat | ha | dyāvāpṛthivī iti | ā | aviveśīḥ | atha | abhavaḥ | pūrvyaḥ | kāru-dhāyāḥ

त्वम्thou, you
त्वम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
सद्यःimmediately, at once
सद्यः:
अधिकारण (काल)
TypeIndeclinable
Rootसद्यस् (अव्यय-प्रातिपदिक)
अपिबःyou drank
अपिबः:
क्रिया
TypeVerb
Rootपा (पिबति) धातु
जातःborn
जातः:
कर्तृ (विशेषण)
TypeAdjective/Participle
Rootजन् धातु → जात (कृदन्त-प्रातिपदिक)
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
सम्बोधन
TypeNoun (proper)
Rootइन्द्र (देवनाम-प्रातिपदिक)
मदायfor exhilaration, for intoxication
मदाय:
सम्प्रदान (प्रयोजन)
TypeNoun
Rootमद (प्रातिपदिक)
सोमम्Soma (juice)
सोमम्:
कर्म
TypeNoun
Rootसोम (प्रातिपदिक)
परमेin the highest
परमे:
अधिकारण
TypeAdjective
Rootपरम (प्रातिपदिक)
व्योमन्in the sky, in the highest heaven
व्योमन्:
अधिकारण (देश)
TypeNoun
Rootव्योमन् (प्रातिपदिक)
यत्when/that which
यत्:
कर्म/सम्बन्ध (यद्-तद्-सम्बन्ध)
TypePronoun (relative)
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
indeed, verily
:
TypeIndeclinable
Rootह (निपात)
द्यावापृथिवीHeaven-and-Earth
द्यावापृथिवी:
कर्म (आविवेशीः इत्यस्य)
TypeNoun (dual compound)
Rootद्यावापृथिवी (द्वन्द्व-समास: द्यौ + पृथिवी)
आविवेशीःyou entered, you pervaded
आविवेशीः:
क्रिया
TypeVerb
Rootविश् (प्रवेशने) धातु
अथाthen
अथा:
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
अभवःyou became
अभवः:
क्रिया
TypeVerb
Rootभू (भवति) धातु
पूर्व्यःprimeval, of old
पूर्व्यः:
कर्तृ (विशेषण)
TypeAdjective
Rootपूर्व्य (प्रातिपदिक; ‘पूर्व’ से)
कारुधायाःof the singer/poet’s inspiration (poetic skill)
कारुधायाः:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootकारुधा (प्रातिपदिक; ‘कवि/कारु’ + ‘धा’ भाव)