HomeRig VedaMandala 2Sukta 32Mantra 5
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 5

Sukta 2.32

Rishi: Gṛtsamada (traditional attribution for Mandala 2)
Devata: Rākā
Chandas: Triṣṭubh (probable)

यास्ते राके सुमतयः सुपेशसो याभिर्ददासि दाशुषे वसूनि । ताभिर्नो अद्य सुमना उपागहि सहस्रपोषं सुभगे रराणा ॥

यास्ते॑ राके सुम॒तय॑: सु॒पेश॑सो॒ याभि॒र्ददा॑सि दा॒शुषे॒ वसू॑नि । ताभि॑र्नो अ॒द्य सु॒मना॑ उ॒पाग॑हि सहस्रपो॒षं सु॑भगे॒ ररा॑णा ॥

yā́s te rāke su-matáyaḥ su-péśaso yā́bhir dádāsi dāśúṣe vásūni | tā́bhir no adyá su-mánā upā́gahi sahasra-poṣáṃ su-bhage rárāṇā ||

O Rākā, with those bright and well-shaped thoughts of yours by which you give riches to the giver, come to us today in a happy mind—rejoicing—bringing a thousandfold increase of plenitude.

याः । ते॒ । रा॒के॒ । सु॒ऽम॒तयः॑ । सु॒ऽपेश॑सः । याभिः॑ । ददा॑सि । दा॒शुषे॑ । वसू॑नि । ताभिः॑ । नः॒ । अ॒द्य । सु॒ऽमनाः॑ । उ॒प॒ऽआग॑हि । स॒ह॒स्र॒ऽपो॒षम् । सु॒ऽभ॒गे॒ । ररा॑णा ॥याः । ते । राके । सुमतयः । सुपेशसः । याभिः । ददासि । दाशुषे । वसूनि । ताभिः । नः । अद्य । सुमनाः । उपआगहि । सहस्रपोषम् । सुभगे । रराणा ॥yāḥ | te | rāke | su-matayaḥ | su-peśasaḥ | yābhiḥ | dadāsi | dāśuṣe | vasūni | tābhiḥ | naḥ | adya | su-manāḥ | upa-āgahi | sahasra-poṣam | su-bhage | rarāṇā

याःwhich (those)
याः:
विशेषण (सम्बन्ध) — ‘सुमतयः’ इत्यस्य
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
तेof you / your
ते:
सम्बन्ध (षष्ठी) — ‘राके’ इत्यस्य
TypePronoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
राकेO Rākā (goddess)
राके:
सम्बोधन
TypeNoun (proper) संबोधन
Rootराका (प्रातिपदिक; देवी-नाम)
सुमतयःgood thoughts / good intentions / favors
सुमतयः:
कर्तृ/विषय (याः… सुमतयः) — ‘(they) are/come’ implied
TypeNoun
Rootसु-मतिः (प्रातिपदिक)
सुपेशसःwell-formed, beautiful
सुपेशसः:
विशेषण
TypeAdjective
Rootसु-पेशस् (प्रातिपदिक) अथवा सु-पेशस्- (विशेषण)
याभिःwith which
याभिः:
करण (instrument) — ‘ददासि’ क्रियायाः
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
ददासिyou give
ददासि:
क्रिया
TypeVerb
Root√दा (दाने)
दाशुषेto the worshipper / to the giver (patron)
दाशुषे:
सम्प्रदान (recipient) — ‘ददासि’
TypeNoun (agent, participial stem)
Rootदाश्वस् (कृदन्त-प्रातिपदिक; √दाश्/√दश् ‘पूजायाम्/दानकर्मणि’ → ‘दाता/यजमान’)
वसूनिwealths, goods
वसूनि:
कर्म (object) — ‘ददासि’
TypeNoun
Rootवसु (प्रातिपदिक)
ताभिःwith those
ताभिः:
करण (instrument) — ‘उपागहि’ क्रियायाः
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
नःto us / our
नः:
सम्प्रदान/सम्बन्ध — ‘उपागहि’ (to us) / ‘पोषम्’ (our)
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अद्यtoday, now
अद्य:
अधिकरण (काल)
TypeIndeclinable
Rootअद्य (अव्यय)
सुमनाःkindly disposed, gracious
सुमनाः:
कर्तृ-विशेषण (आगमनकर्त्री) / सम्बोधन-विशेषण
TypeAdjective
Rootसु-मनस् (प्रातिपदिक; बहुव्रीहि ‘good-minded’)
उपागहिcome near, approach
उपागहि:
क्रिया
TypeVerb
Rootउप-√गम् (गत्यर्थ)
सहस्रपोषम्a thousandfold prosperity
सहस्रपोषम्:
कर्म (object) — ‘उपागहि’ (bring/come with)
TypeNoun
Rootसहस्र-पोष (समास-प्रातिपदिक; कर्मधारय/तत्पुरुष)
सुभगेO fortunate one
सुभगे:
सम्बोधन
TypeAdjective (vocative)
Rootसु-भग (प्रातिपदिक)
रराणाrejoicing, delighting
रराणा:
कर्तृ-विशेषण
TypeParticiple
Root√रम् (रमणे) → रराण (परिपूर्ण/वेदिक-परफेक्ट कृदन्त; ‘delighting, rejoicing’)