Rig Veda 2.29.6: Mandala 2, Sukta 29, Mantra 6

Sukta 2.29

Rishi: Gṛtsamada (Bhārgava)

Devata: Ādityas (protective collective)

Chandas: Triṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

अर्वाञ्चो अद्या भवता यजत्रा आ वो हार्दि भयमानो व्ययेयम् । त्राध्वं नो देवा निजुरो वृकस्य त्राध्वं कर्तादवपदो यजत्राः ॥

Transliteration

arvā́ñco adyā́ bhavatā yajatrā ā́ vo hā́rdi bháyamāno vyayeyam | trā́dhvaṃ no devā nijúro vṛ́kasya trā́dhvaṃ kartā́d avapádo yajatrāḥ ||

Translation

Turn toward us today, O adorable gods, that I, fearing in my heart, may find release into you. Save us, O gods, from the stealth of the wolfish force; save us from the doer of the fall, O worshipful ones.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• अर्वाञ्चः: turned hither, coming towards (you)
• अर्वाञ्चः: Kartā
• Type: Adjective
• Root: अर्वाञ्च् (प्रातिपदिक) < अवर्/अर्व् ‘नीचे/इधर’ + अञ्च् ‘मुड़ना/अभिमुख होना’

• अद्य: today, now
• अद्य: Adhikaraṇa
• Type: Indeclinable
• Root: अद्य (अव्यय) < अद्य ‘today/now’

• भवता: be (become)!
• भवता: Kartā
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)

• यजत्राः: O worshipful ones
• यजत्राः: Kartā
• Type: Adjective
• Root: यजत्र (प्रातिपदिक) < यज् ‘पूजा/यज्ञ’

• आ: towards, hither
• आ: —
• Type: Indeclinable
• Root: आ (उपसर्ग/निपात)

• वः: of you / your
• वः: —
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• हार्दि: in the heart
• हार्दि: Adhikaraṇa
• Type: Noun/Adjective
• Root: हार्द (प्रातिपदिक) < हृद् ‘हृदय’

• भयमानः: fearing
• भयमानः: Kartā
• Type: Adjective (participle)
• Root: भै (धातु) → भयमान (शतृ/शानच्-प्रत्यय, वर्तमान कृदन्त)

• व्ययेयम्: may I pass away / may I escape
• व्ययेयम्: Kartā
• Type: Verb
• Root: वि + इ (धातु ‘गमन’) / Vedic: व्य-इ ‘to go away, to pass’

• त्राध्वम्: protect!
• त्राध्वम्: Kartā
• Type: Verb
• Root: त्रा (धातु ‘रक्षण’)

• नः: us
• नः: Karma
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• देवाः: O gods
• देवाः: Kartā
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक) < दिव् ‘दीप्ति’

• निजुरः: of the fierce/hostile
• निजुरः: —
• Type: Adjective
• Root: निजुर (प्रातिपदिक; RV-शब्द, ‘कुटिल/हिंसक/आक्रामक’—विशेषण)

• वृकस्य: of the wolf
• वृकस्य: —
• Type: Noun
• Root: वृक (प्रातिपदिक)

• त्राध्वम्: protect!
• त्राध्वम्: Kartā
• Type: Verb
• Root: त्रा (धातु ‘रक्षण’)

• कर्तात्: from the doer (evil-doer)
• कर्तात्: Apādāna
• Type: Noun
• Root: कर्तृ (प्रातिपदिक) < कृ ‘करण’

• अवपदः: from the pitfall / from the misstep
• अवपदः: Apādāna
• Type: Noun
• Root: अवपद (प्रातिपदिक; ‘pitfall/false step’, lit. ‘down-step’)

• यजत्राः: O worshipful ones
• यजत्राः: Sambodhana/Kartā
• Type: Adjective
• Root: यजत्र (प्रातिपदिक) < यज्