HomeRig VedaMandala 2Sukta 29Mantra 5
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 5

Sukta 2.29

Rishi: Gṛtsamada (Bhārgava)
Devata: Ādityas (with Varuṇa’s pāśa imagery prominent)
Chandas: Triṣṭubh

प्र व एको मिमय भूर्यागो यन्मा पितेव कितवं शशास । आरे पाशा आरे अघानि देवा मा माधि पुत्रे विमिव ग्रभीष्ट ॥

प्र व॒ एको॑ मिमय॒ भूर्यागो॒ यन्मा॑ पि॒तेव॑ कित॒वं श॑शा॒स । आ॒रे पाशा॑ आ॒रे अ॒घानि॑ देवा॒ मा माधि॑ पु॒त्रे विमि॑व ग्रभीष्ट ॥

prá va éko mimaya bhū́ry ā́go yán mā pitéva kitaváṃ śaśā́sa | āré pā́śā āré aghā́ni devā mā́ mā́dhi putré vím ivā́ grabhīṣṭa ||

One among you has measured out much fault for me, as a father might chastise a gambling son. Far away be the nooses, far away the evils, O gods; seize me not upon the child, as a bird-catcher seizes his prey.

प्र । वः॒ । एकः॑ । मि॒म॒य॒ । भूरि॑ । आगः॑ । यत् । मा॒ । पि॒ताऽइ॑व । कि॒त॒वम् । श॒शा॒स । आ॒रे । पाशाः॑ । आ॒रे । अ॒घानि॑ । दे॒वाः॒ । मा । मा॒ । अधि॑ । पु॒त्रे । विम्ऽइ॑व । ग्र॒भी॒ष्ट॒ ॥प्र । वः । एकः । मिमय । भूरि । आगः । यत् । मा । पिताइव । कितवम् । शशास । आरे । पाशाः । आरे । अघानि । देवाः । मा । मा । अधि । पुत्रे । विम्इव । ग्रभीष्ट ॥pra | vaḥ | ekaḥ | mimaya | bhūri | āgaḥ | yat | mā | pitāiva | kitavam | śaśāsa | āre | pāśāḥ | āre | aghāni | devāḥ | mā | mā | adhi | putre | vim-iva | grabhīṣṭa

प्रforth, forward
प्र:
TypeIndeclinable
Rootप्र (upasarga)
वःof you (pl.)
वः:
सम्बन्ध (possessive)
TypePronoun
Rootयुष्मद्
एकःone, single
एकः:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootएक
मिमयhas measured out, has apportioned
मिमय:
TypeVerb
Rootमा (माने/मिमाते; here reduplicated perfect)
भूरिmuch, abundant
भूरि:
विशेषण
TypeAdjective
Rootभूरि
आगःsin, offense
आगः:
कर्म
TypeNoun
Rootआगस्
यत्which
यत्:
कर्म (relative)
TypePronoun (relative)
Rootयद्
माme
मा:
कर्म
TypePronoun
Rootअस्मद्
पिताfather
पिता:
कर्तृ (of implied comparison)
TypeNoun
Rootपितृ
इवlike, as
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव
कितवम्gambler; cheat
कितवम्:
कर्म
TypeNoun
Rootकितव
शशासhas chastised, has punished
शशास:
TypeVerb
Rootशास्
आरेfar away
आरे:
TypeIndeclinable
Rootआरे
पाशाःnooses, snares
पाशाः:
कर्तृ (of implied ‘be’/‘remain’)
TypeNoun
Rootपाश
आरेfar away
आरे:
TypeIndeclinable
Rootआरे
अघानिevils, sins
अघानि:
कर्तृ/कर्म (context: ‘be far away’)
TypeNoun
Rootअघ
देवाःO gods
देवाः:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootदेव
माdo not
मा:
TypeIndeclinable
Rootमा
माधिplace, put
माधि:
TypeVerb
Rootधा
पुत्रेin/onto (my) son
पुत्रे:
अधिकरण
TypeNoun
Rootपुत्र
विapart, asunder
वि:
TypeIndeclinable
Rootवि (upasarga)
मिव(as) one who measures/metes out
मिव:
विशेषण/उपमान
TypeKṛdanta (participle)
Rootमी (मिनोति/मिमीते; here as participial base)
ग्रभीष्टseize, grasp
ग्रभीष्ट:
TypeVerb
Rootग्रह्