HomeRig VedaMandala 2Sukta 11Mantra 3
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 3

Sukta 2.11

Rishi: Gṛtsamada (Bhārgava)
Devata: Indra (with functional linkage to Vāyu; Soma-cycle association)
Chandas: Triṣṭubh (probable)

उक्थेष्विन्नु शूर येषु चाकन्त्स्तोमेष्विन्द्र रुद्रियेषु च । तुभ्येदेता यासु मन्दसानः प्र वायवे सिस्रते न शुभ्राः ॥

उ॒क्थेष्विन्नु शू॑र॒ येषु॑ चा॒कन्त्स्तोमे॑ष्विन्द्र रु॒द्रिये॑षु च । तुभ्येदे॒ता यासु॑ मन्दसा॒नः प्र वा॒यवे॑ सिस्रते॒ न शु॒भ्राः ॥

ukthéṣv ín nu śūra yéṣu cā́kan stómeṣv indra rudriyéṣu ca | túbhyéd etā́ yā́su mandasā́naḥ prá vā́yave sisrate ná śubhrā́ḥ ||

In the hymns indeed, O hero, in which you take delight—in the chants, O Indra, and in the Rudra-like exaltations—toward you these (streams) run, where you, exhilarated, drive them forward like bright currents for Vāyu (the Life-Breath).

उ॒क्थेषु॑ । इत् । नु । शू॒र॒ । येषु॑ । चा॒कन् । स्तोमे॑षु । इ॒न्द्र॒ । रु॒द्रिये॑षु । च॒ । तुभ्य॑ । इत् । ए॒ताः । यासु॑ । म॒न्द॒सा॒नः । प्र । वा॒यवे॑ । सि॒स्र॒ते॒ । न । शु॒भ्राः ॥उक्थेषु । इत् । नु । शूर । येषु । चाकन् । स्तोमेषु । इन्द्र । रुद्रियेषु । च । तुभ्य । इत् । एताः । यासु । मन्दसानः । प्र । वायवे । सिस्रते । न । शुभ्राः ॥uktheṣu | it | nu | śūra | yeṣu | cākan | stomeṣu | indra | rudriyeṣu | ca | tubhya | it | etāḥ | yāsu | mandasānaḥ | pra | vāyave | sisrate | na | śubhrāḥ

उक्थेषुin the hymns (ukthas)
उक्थेषु:
अधिकारण
TypeNoun
Rootउक्थ (प्रातिपदिक) < √वच् (उक्थ = स्तुति/उच्चारण)
इत्indeed, just
इत्:
TypeIndeclinable
Rootइत् (निपात)
नुnow, indeed
नु:
TypeIndeclinable
Rootनु (निपात)
शूरO hero
शूर:
सम्बोधन
TypeNoun (vocative epithet)
Rootशूर (प्रातिपदिक)
येषुin which
येषु:
अधिकारण
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
and
:
TypeIndeclinable
Rootच (निपात)
आकन्they have delighted/approved
आकन्:
क्रिया
TypeVerb
Root√कन्/कण् (वैदिक; ‘to be pleased/satisfied’, ‘to approve’)
स्तोमेषुin the praises (stomas)
स्तोमेषु:
अधिकारण
TypeNoun
Rootस्तोम (प्रातिपदिक)
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
सम्बोधन
TypeNoun (vocative)
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
रुद्रियेषुin the rudra-like (fierce) [chants/acts]
रुद्रियेषु:
अधिकारण
TypeAdjective (used substantively)
Rootरुद्रिय (प्रातिपदिक; ‘belonging to Rudra’, ‘rudra-like/terrible’)
and
:
TypeIndeclinable
Rootच (निपात)
तुभ्यfor you
तुभ्य:
सम्प्रदान
TypePronoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
एताthese
एता:
कर्तृ
TypePronoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
यासुin which
यासु:
अधिकारण
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
मन्दसानःrejoicing, exhilarated
मन्दसानः:
कर्तृ (विशेषण)
TypeParticiple
Rootमन्द (प्रातिपदिक) / √मन्द् (to rejoice, be exhilarated) → मन्दसान (कृदन्त)
प्रforth
प्र:
TypeIndeclinable
Rootप्र (उपसर्ग/अव्यय)
वायवेO Vāyu
वायवे:
सम्बोधन
TypeNoun (vocative)
Rootवायु (प्रातिपदिक)
सिस्रतेthey flow/stream
सिस्रते:
क्रिया
TypeVerb
Root√सृ (to flow, run) with reduplication (si-sr-)
like
:
TypeIndeclinable
Rootन (उपमा-निपात)
शुभ्राःbright, shining
शुभ्राः:
कर्तृ (विशेषण)
TypeAdjective
Rootशुभ्र (प्रातिपदिक)