Mantra 4
Sukta 10.9
Rishi: Sindhudvīpa Āmbara
Devata: Āpaḥ
Chandas: Gāyatrī
Samhita Patha (Devanagari)
शं नो देवीरभिष्टय आपो भवन्तु पीतये । शं योरभि स्रवन्तु नः ॥
Samhita Patha (IAST)
शं नो॑ दे॒वीर॒भिष्ट॑य॒ आपो॑ भवन्तु पी॒तये॑ । शं योर॒भि स्र॑वन्तु नः ॥
Transliteration
śáṃ no devī́r abhiṣṭáya ā́po bhavantu pītáye | śáṃ yór abhí srávantu naḥ ||
Translation
May the divine Waters become for us a blessing and a help for our fulfilment; may they flow to us with peace and with the delight that brings well-being.
Padapatha (Word Analysis)
शम् । नः॒ । दे॒वीः । अ॒भिष्ट॑ये । आपः॑ । भ॒व॒न्तु॒ । पी॒तये॑ । शम् । योः । अ॒भि । स्र॒व॒न्तु॒ । नः॒ ॥शम् । नः । देवीः । अभिष्टये । आपः । भवन्तु । पीतये । शम् । योः । अभि । स्रवन्तु । नः ॥śam | naḥ | devīḥ | abhiṣṭaye | āpaḥ | bhavantu | pītaye | śam | yoḥ | abhi | sravantu | naḥ
Word by Word
शम्auspiciously; for welfare
शम्:
—
TypeIndeclinable
Rootशम् (अव्यय-प्रातिपदिक; PIE *ḱem- ‘शान्ति/कल्याण’)
नःfor us; our
नः:
Sampradāna
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
देवीःthe goddesses (Waters)
देवीः:
Kartā
TypeNoun
Rootदेवी (देव-प्रातिपदिक + ई)
अभिष्टयःas helpers; as protections
अभिष्टयः:
Kartā (देवीः का विशेषण/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअभिष्टि (प्रातिपदिक; अभि-√स्था/√स्ति-भाव ‘सहाय/आश्रय’ > ‘सहायता/रक्षा’)
आपःthe Waters
आपः:
Kartā
TypeNoun
Rootअप् (प्रातिपदिक; ‘जल’)
भवन्तुmay they be; let them become
भवन्तु:
—
TypeVerb
Root√भू (भवति)
पीतयेfor drinking
पीतये:
Sampradāna (उद्देश्य/प्रयोजन)
TypeNoun
Rootपीति (प्रातिपदिक; √पा ‘पान’ से)
शम्auspiciously; for welfare
शम्:
—
TypeIndeclinable
Rootशम् (अव्यय-प्रातिपदिक)
यःwhich; that (benefit)
यः:
Kartā (अर्थतः ‘कल्याणम्’/‘हितम्’ इत्यस्य निर्देश)
TypePronoun
Rootयस् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अभिtowards; upon
अभि:
—
TypeIndeclinable
Rootअभि (उपसर्ग/अव्यय)
स्रवन्तुmay they flow
स्रवन्तु:
—
TypeVerb
Root√स्रु (स्रवति)
नःto us; upon us
नः:
Karma
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)