Mantra 2
Sukta 10.79
गुहा शिरो निहितमृधगक्षी असिन्वन्नत्ति जिह्वया वनानि । अत्राण्यस्मै पड्भिः सं भरन्त्युत्तानहस्ता नमसाधि विक्षु ॥
गुहा॒ शिरो॒ निहि॑त॒मृध॑ग॒क्षी असि॑न्वन्नत्ति जि॒ह्वया॒ वना॑नि । अत्रा॑ण्यस्मै प॒ड्भिः सं भ॑रन्त्युत्ता॒नह॑स्ता॒ नम॒साधि॑ वि॒क्षु ॥
guhā́ śíro níhitaṁ ṛ́dhag akṣī́ ásinvan atti jihváyā vánāni | átrāṇy asmai paṭ-bhíḥ sáṁ bharanty uttānā́-hastā námasā́ ádhi vikṣú ||
Within the secret cave the head is placed, and the two eyes are set apart. Not being pressed outward, he yet eats the forests with his tongue. For him, the peoples, hands lifted in adoration, gather together the offerings with their steps and establish them among the clans. (Inner sense) In the hidden subconscient the summit of consciousness is lodged and the dual vision is differentiated; the inner Fire, without external compulsion, consumes the growths of ignorance by the discerning tongue. Then the human energies, uplifted in surrender, collect the materials of the sacrifice—step by step—and found the work of the Truth in the life-powers.
गुहा॑ । शिरः॑ । निऽहि॑तम् । ऋध॑क् । अ॒क्षी इति॑ । असि॑न्वन् । अ॒त्ति॒ । जि॒ह्वया॑ । वना॑नि । अत्रा॑णि । अ॒स्मै॒ । प॒ट्ऽभिः । सम् । भ॒र॒न्ति॒ । उ॒त्ता॒नऽह॑स्ताः । नम॑सा । अधि॑ । वि॒क्षु ॥गुहा । शिरः । निहितम् । ऋधक् । अक्षी इति । असिन्वन् । अत्ति । जिह्वया । वनानि । अत्राणि । अस्मै । पट्भिः । सम् । भरन्ति । उत्तानहस्ताः । नमसा । अधि । विक्षु ॥guhā | śiraḥ | ni-hitam | ṛdhak | akṣī iti | asinvan | atti | jihvayā | vanāni | atrāṇi | asmai | paṭ-bhiḥ | sam | bharanti | uttāna-hastāḥ | namasā | adhi | vikṣu