HomeRig VedaMandala 10Sukta 78Mantra 3
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 3

Sukta 10.78

Devata: Maruts (hymn-level)
Chandas: Triṣṭubh/Jagatī uncertain without full scan

वातासो न ये धुनयो जिगत्नवोऽग्नीनां न जिह्वा विरोकिणः । वर्मण्वन्तो न योधाः शिमीवन्तः पितॄणां न शंसाः सुरातयः ॥

वाता॑सो॒ न ये धुन॑यो जिग॒त्नवो॑ऽग्नी॒नां न जि॒ह्वा वि॑रो॒किण॑: । वर्म॑ण्वन्तो॒ न यो॒धाः शिमी॑वन्तः पितॄ॒णां न शंसा॑: सुरा॒तय॑: ॥

vātā́so na yé dhúnayo jigatnávो’gnīnā́ṃ na jihvā́ vi-rokíṇaḥ | vármaṇvanto na yodhā́ḥ śimī́vantaḥ pitṝṇā́ṃ na śaṃsā́ḥ su-rā́tayaḥ ||

Like winds they are the driving blasts that rush onward; like the tongues of fires they shine forth. Like armoured warriors they advance with power; like the praises of the Fathers they are words of good giving.

वाता॑सः । न । ये । धुन॑यः । जि॒ग॒त्नवः॑ । अ॒ग्नी॒नाम् । न । जि॒ह्वाः । वि॒ऽरो॒किणः॑ । वर्म॑ण्ऽवन्तः॑ । न । यो॒धाः । शिमी॑ऽवन्तः । पि॒तॄ॒णाम् । न । शंसाः॑ । सु॒ऽरा॒तयः॑ ॥वातासः । न । ये । धुनयः । जिगत्नवः । अग्नीनाम् । न । जिह्वाः । विरोकिणः । वर्मण्वन्तः । न । योधाः । शिमीवन्तः । पितॄणाम् । न । शंसाः । सुरातयः ॥vātāsaḥ | na | ye | dhunayaḥ | jigatnavaḥ | agnīnām | na | jihvāḥ | vi-rokiṇaḥ | varmaṇ-vantaḥ | na | yodhāḥ | śimī-vantaḥ | pitṝṇām | na | śaṃsāḥ | su-rātayaḥ

वातासःwinds (as agents)
वातासः:
Kartā
TypeNoun
Rootवात (प्रातिपदिक; √वा ‘वायौ/प्रेरणे’ से)
like, as
:
TypeIndeclinable
Root
येwho (those who)
ये:
Kartā
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
धुनयःshakers, storm-blasts (lit. ‘shakings’)
धुनयः:
Kartā
TypeNoun
Rootधुनि (प्रातिपदिक; √धु ‘कम्पने/धुनने’)
जिगत्नवःeager to go, impetuous-going
जिगत्नवः:
Kartā
TypeAdjective
Root√गम् (गत्यर्थ; desiderative/iterative stem जिगत्नु-)
अग्नीनाम्of the fires
अग्नीनाम्:
— (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
like
:
TypeIndeclinable
Root
जिह्वाःtongues (flames)
जिह्वाः:
Kartā
TypeNoun
Rootजिह्वा (प्रातिपदिक)
विरोकिणःshining forth, radiant
विरोकिणः:
Kartā
TypeAdjective
Rootवि-√रुच्/√रोक् (प्रकाशने; प्रातिपदिक विरोकिन्-)
वर्मण्वन्तःarmoured, having armour
वर्मण्वन्तः:
Kartā
TypeAdjective
Rootवर्मन् (प्रातिपदिक) + वन्त् (मतुप्)
like
:
TypeIndeclinable
Root
योधाःwarriors
योधाः:
Kartā
TypeNoun
Rootयोध (प्रातिपदिक; √युध् ‘युद्धे’)
शिमीवन्तःvigorous, forceful
शिमीवन्तः:
Kartā
TypeAdjective
Rootशिमी (प्रातिपदिक; ‘बल/वेग/पराक्रम’ अर्थ) + वन्त्
पितॄणाम्of the Fathers (ancestors)
पितॄणाम्:
— (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
like
:
TypeIndeclinable
Root
शंसाःpraises, laudations
शंसाः:
Kartā
TypeNoun
Rootशंस (प्रातिपदिक; √शंस् ‘स्तुतौ/प्रशंसायाम्’)
सुरातयःgood gifts, bounties
सुरातयः:
Kartā
TypeNoun
Rootसु-राति (प्रातिपदिक; सु + राति ‘दान/उदारता’)