HomeRig VedaMandala 10Sukta 77Mantra 5
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 5

Sukta 10.77

Devata: Maruts
Chandas: Trishtubh (probable)

यूयं धूर्षु प्रयुजो न रश्मिभिर्ज्योतिष्मन्तो न भासा व्युष्टिषु । श्येनासो न स्वयशसो रिशादसः प्रवासो न प्रसितासः परिप्रुषः ॥

यू॒यं धू॒र्षु प्र॒युजो॒ न र॒श्मिभि॒र्ज्योति॑ष्मन्तो॒ न भा॒सा व्यु॑ष्टिषु । श्ये॒नासो॒ न स्वय॑शसो रि॒शाद॑सः प्र॒वासो॒ न प्रसि॑तासः परि॒प्रुष॑: ॥

yūyáṃ dhū́rṣu pra-yújo ná raśmíbhir jyótiṣmanto ná bhā́sā vyùṣṭiṣu | śyenā́so ná svayáśaso riśā́dasaḥ pravā́so ná pra-sitāsaḥ pari-prúṣaḥ ||

You, yoked in the impulsions, are like rays—luminous in the dawns. Like falcons of self-glory, devourers of harm, like far-ranging ones released on their path, you scatter your showers all around.

यू॒यम् । धूः॒ऽसु । प्र॒ऽयुजः॑ । न । र॒श्मिऽभिः॑ । ज्योति॑ष्मन्तः । न । भा॒सा । विऽउ॑ष्टिषु । श्ये॒नासः॑ । न । स्वऽय॑शसः । रि॒शाद॑सः । प्र॒वासः॑ । न । प्रऽसि॑तासः । प॒रि॒ऽप्रुषः॑ ॥यूयम् । धूःसु । प्रयुजः । न । रश्मिभिः । ज्योतिष्मन्तः । न । भासा । विउष्टिषु । श्येनासः । न । स्वयशसः । रिशादसः । प्रवासः । न । प्रसितासः । परिप्रुषः ॥yūyam | dhūḥ-su | pra-yujaḥ | na | raśmi-bhiḥ | jyotiṣmantaḥ | na | bhāsā | vi-uṣṭiṣu | śyenāsaḥ | na | sva-yaśasaḥ | riśādasaḥ | pravāsaḥ | na | pra-sitāsaḥ | pari-pruṣaḥ

यूयम्you (pl.)
यूयम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
धूर्षुon the yokes / in the yoke-places
धूर्षु:
अधिकरण
TypeNoun
Rootधूर् (स्त्री-प्रातिपदिक)
प्रयुजःyoked forth, harnessed
प्रयुजः:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootप्र-युज् (कृदन्त-प्रातिपदिक; √युज् ‘योजने’)
like
:
TypeParticle
Root
रश्मिभिःwith reins / rays
रश्मिभिः:
करण
TypeNoun
Rootरश्मि (पुं-प्रातिपदिक)
ज्योतिष्मन्तःradiant, possessing light
ज्योतिष्मन्तः:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootज्योतिष्मन्त् (विशेषण-प्रातिपदिक; ज्योतिस् + मन्त्)
like
:
TypeParticle
Root
भासाwith radiance / by light
भासा:
करण
TypeNoun
Rootभासा (स्त्री-प्रातिपदिक; ‘प्रभा/दीप्ति’)
व्युष्टिषुat dawns / in the breakings of day
व्युष्टिषु:
अधिकरण
TypeNoun
Rootव्युष्टि (स्त्री-प्रातिपदिक; ‘उषः-प्रकाश/प्रभात’)
श्येनासःhawks, falcons
श्येनासः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootश्येन (पुं-प्रातिपदिक)
like
:
TypeParticle
Root
स्वयशसःself-glorious, of their own fame
स्वयशसः:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootस्व-यशस् (विशेषण-प्रातिपदिक)
रिशादसःharm-devouring, destroyers of injury/foes
रिशादसः:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootरिशादस् (विशेषण-प्रातिपदिक; ‘हानि/क्षति’ + अद्)
प्रवासःgoing forth, setting out
प्रवासः:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootप्र-वास (कृदन्त-प्रातिपदिक; √वस् ‘निवासे/वसने’)
like
:
TypeParticle
Root
प्रसितासःsent forth, launched
प्रसितासः:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootप्र-सित (कृदन्त-प्रातिपदिक; √सि/√सि॒ ‘प्रेषणे/क्षेपे’ → ‘प्रेषित’)
परिप्रुषःsprinkling all around / streaming about
परिप्रुषः:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootपरि-प्रुष् (कृदन्त/विशेषण-प्रातिपदिक; √प्रुष् ‘सिञ्चने/स्पर्शे’)