HomeRig VedaMandala 10Sukta 75Mantra 8
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 8

Sukta 10.75

Rishi: Sindhukṣit Praiyamedha
Devata: Sindhu
Chandas: Trishtubh

स्वश्वा सिन्धुः सुरथा सुवासा हिरण्ययी सुकृता वाजिनीवती । ऊर्णावती युवतिः सीलमावत्युताधि वस्ते सुभगा मधुवृधम् ॥

स्वश्वा॒ सिन्धु॑: सु॒रथा॑ सु॒वासा॑ हिर॒ण्ययी॒ सुकृ॑ता वा॒जिनी॑वती । ऊर्णा॑वती युव॒तिः सी॒लमा॑वत्यु॒ताधि॑ वस्ते सु॒भगा॑ मधु॒वृध॑म् ॥

sváśvā síndhuḥ suráthā suvā́sā hiraṇyáyī sukṛ́tā vājínīvatī | ūrṇā́vatī yuvatíḥ sī́lamāvaty utā́dhi vaste subhágā madhu-vṛ́dham ||

Sindhu is rich in steeds, rich in chariot-force, richly clothed; golden, well-fashioned, full of plenitude of power. A young maiden, wool-bearing, of noble poise, she wears upon her a honey-increasing splendour: so may the soul be clothed in luminous force and sweetened delight that grows by right action.

सु॒ऽअश्वा॑ । सिन्धुः॑ । सु॒ऽरथा॑ । सु॒ऽवासाः॑ । हि॒र॒ण्ययी॑ । सुऽकृ॑ता । वा॒जिनी॑ऽवती । ऊर्णा॑ऽवती । यु॒व॒तिः । सी॒लमा॑ऽवती । उ॒त । अधि॑ । व॒स्ते॒ । सु॒ऽभगा॑ । म॒धु॒ऽवृध॑म् ॥सुअश्वा । सिन्धुः । सुरथा । सुवासाः । हिरण्ययी । सुकृता । वाजिनीवती । ऊर्णावती । युवतिः । सीलमावती । उत । अधि । वस्ते । सुभगा । मधुवृधम् ॥su-aśvā | sindhuḥ | su-rathā | su-vāsāḥ | hiraṇyayī | su-kṛtā | vājinī-vatī | ūrṇāvatī | yuvatiḥ | sīlamāvatī | uta | adhi | vaste | su-bhagā | madhu-vṛdham

स्वश्वाhaving good horses
स्वश्वा:
Kartā
TypeAdjective
Rootस्वश्व (प्रातिपदिक; सु- + अश्व) अथवा बहुव्रीहि-समास
सिन्धुःthe river Sindhu (Indus), the river
सिन्धुः:
Kartā
TypeNoun
Rootसिन्धु (प्रातिपदिक)
सुरथाhaving good chariots
सुरथा:
Kartā
TypeAdjective
Rootसुरथ (सु- + रथ) बहुव्रीहि/कर्मधारय-समास
सुवासाwell-clad, well-dressed
सुवासा:
Kartā
TypeAdjective
Rootसुवास (सु- + वास) बहुव्रीहि-समास
हिरण्ययीgolden
हिरण्ययी:
Kartā
TypeAdjective
Rootहिरण्यय (हिरण्य + य) प्रातिपदिक
सुकृताwell-made, well-formed
सुकृता:
Kartā
TypeAdjective
Rootसुकृत (सु- + कृत) क्त-प्रत्ययान्त (कृ धातोः) — विशेषणरूपेण
वाजिनीवतीrich in strength/prize (vājá), vigorous
वाजिनीवती:
Kartā
TypeAdjective
Rootवाजिनीवत् (वाजिन् + वत्) प्रातिपदिक
ऊर्णावतीwool-bearing; foaming/fleecy (with ‘wool’ = foam)
ऊर्णावती:
Kartā
TypeAdjective
Rootऊर्णावत् (ऊर्णा + वत्) प्रातिपदिक
युवतिःa young woman
युवतिः:
Kartā
TypeNoun
Rootयुवति (प्रातिपदिक)
सीलमावतीpossessing ‘śīlamā’ (grace/ornament/beauty; Vedic epithet)
सीलमावती:
Kartā
TypeAdjective
Rootसीलमावत् (सीलमा + वत्) प्रातिपदिक (वैदिक-विशेषण)
उतand, also
उत:
TypeIndeclinable
Rootउत (निपात/अव्यय)
अधिupon, over
अधि:
Adhikaraṇa
TypeIndeclinable
Rootअधि (उपसर्ग/अव्यय)
वस्तेshe clothes herself; she puts on
वस्ते:
Kriyā
TypeVerb
Rootवस् (धातु) — ‘वस्’ (आच्छादने/वसने) आत्मनेपद
सुभगाfortunate, auspicious
सुभगा:
Kartā
TypeAdjective
Rootसुभग (सु- + भग) प्रातिपदिक
मधुवृधम्honey-increasing (garment/covering); a sweet-growing covering
मधुवृधम्:
Karma
TypeNoun (object) / Adjective used substantively
Rootमधुवृध (मधु + वृध) प्रातिपदिक; कर्मधारय/तत्पुरुष-समास