HomeRig VedaMandala 10Sukta 64Mantra 9
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 9

Sukta 10.64

Rishi: Uncertain from provided excerpt alone (RV 10.64 has its own Anukramaṇī attribution; requires external index)
Devata: Āpaḥ (Waters), with named rivers Sarasvatī, Sarayu, Sindhu
Chandas: Trishtubh (likely)

सरस्वती सरयुः सिन्धुरूर्मिभिर्महो महीरवसा यन्तु वक्षणीः । देवीरापो मातरः सूदयित्न्वो घृतवत्पयो मधुमन्नो अर्चत ॥

सर॑स्वती स॒रयु॒: सिन्धु॑रू॒र्मिभि॑र्म॒हो म॒हीरव॒सा य॑न्तु॒ वक्ष॑णीः । दे॒वीरापो॑ मा॒तर॑: सूदयि॒त्न्वो॑ घृ॒तव॒त्पयो॒ मधु॑मन्नो अर्चत ॥

sárasvatī saráyuḥ síndhur ūrmíbhir mahó mahī́r avasā́ yantu vákṣaṇīḥ | devī́r ā́po mātáraḥ sūdayitnvó ghṛtávat páyo mádhumanno no arcata ||

May Sarasvatī, Sarayu, and Sindhu with their waves—vast and mighty—come to us with their fostering help, bearing the nourishing flow. O divine Waters, Mothers, impelling our growth, praise us (fill us with light) with ghee-rich and honey-sweet milk of delight.

सर॑स्वती । स॒रयुः॑ । सिन्धुः॑ । ऊ॒र्मिऽभिः॑ । म॒हः । म॒हीः । अव॑सा । य॒न्तु॒ । वक्ष॑णीः । दे॒वीः । आपः॑ । मा॒तरः॑ । सू॒द॒यि॒त्न्वः॑ । घृ॒तऽव॑त् । पयः॑ । मधु॑ऽमत् । नः॒ । अ॒र्च॒त॒ ॥सरस्वती । सरयुः । सिन्धुः । ऊर्मिभिः । महः । महीः । अवसा । यन्तु । वक्षणीः । देवीः । आपः । मातरः । सूदयित्न्वः । घृतवत् । पयः । मधुमत् । नः । अर्चत ॥sarasvatī | sarayuḥ | sindhuḥ | ūrmi-bhiḥ | mahaḥ | mahīḥ | avasā | yantu | vakṣaṇīḥ | devīḥ | āpaḥ | mātaraḥ | sūdayitnvaḥ | ghṛta-vat | payaḥ | madhu-mat | naḥ | arcata

सरस्वतीSarasvatī (river/goddess)
सरस्वती:
कर्तृ
TypeNoun (proper name)
Rootसरस्वती- (प्रातिपदिक) < सरस् ‘सरोवर/जल’
सरयुःSarayū (river)
सरयुः:
कर्तृ
TypeNoun (proper name)
Rootसरयु- (प्रातिपदिक)
सिन्धुःSindhu (Indus; river)
सिन्धुः:
कर्तृ
TypeNoun (proper name)
Rootसिन्धु- (प्रातिपदिक)
ऊर्मिभिःwith waves
ऊर्मिभिः:
करण
TypeNoun
Rootऊर्मि- (प्रातिपदिक)
महोof the great (one)
महो:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeAdjective (used substantively)
Rootमहत्- (प्रातिपदिक)
महीःgreat, mighty (fem. pl.)
महीः:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootमही- (प्रातिपदिक)
अवसाwith help, with favor
अवसा:
करण
TypeNoun
Rootअवस्- (प्रातिपदिक)
यन्तुlet (them) go/come
यन्तु:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootया (धातु)
वक्षणीः(as) bearers/conveyers; carriers (fem. pl.)
वक्षणीः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootवक्षणी- (प्रातिपदिक)
देवीःgoddesses
देवीः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootदेवी- (प्रातिपदिक)
आपःwaters
आपः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootअप्- (प्रातिपदिक)
मातरःmothers
मातरः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootमातृ- (प्रातिपदिक)
सूदयित्न्वःimpelling, urging (fem. pl.)
सूदयित्न्वः:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootसूदयित्नु- (प्रातिपदिक; ‘प्रेरक/उत्साहक’)
घृतवत्rich in ghee
घृतवत्:
विशेषण
TypeAdjective
Rootघृतवत्- (प्रातिपदिक)
पयःmilk; nourishing drink
पयः:
कर्म (अर्चत्—स्तुत्य-वस्तु)
TypeNoun
Rootपयस्- (प्रातिपदिक)
मधुमत्honeyed, sweet
मधुमत्:
विशेषण
TypeAdjective
Rootमधुमत्- (प्रातिपदिक)
नःfor us; our
नः:
सम्प्रदान/सम्बन्ध (for us/our)
TypePronoun
Rootअस्मद्- (सर्वनाम)
अर्चतpraise! sing!
अर्चत:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootअर्च् (धातु)